این خانه قدیمی با یک حجم قرمز بزرگ‌تر شد؛ نگاهی به پروژه عجیب معماران

استودیو معماری Facha architekti در پروژه‌ای در منطقه پژیبرام جمهوری چک، خانه‌ای قدیمی را بازسازی کرد و با افزودن حجمی جدید، فضای زندگی آن را گسترش داد. این پروژه با عنوان «خانه با الحاقیه قرمز» شناخته می‌شود و به‌جای یکپارچه‌کردن ظاهر بخش قدیمی و جدید، تفاوت میان آن‌ها را به بخشی از طراحی تبدیل می‌کند. نمای فلزی قرمز در کنار چوب و فضای داخلی ساده، هویت مشخصی به الحاقیه داده است. (ArchDaily)

تاریخ این خانه به زمانی برمی‌گردد که در محل آن تنها یک خوک‌دانی یک‌طبقه وجود داشت. بعدها کلبه‌ای ساده برای تعطیلات روی آن ساخته شد و به‌تدریج، با تغییر نیازهای ساکنان، کلبه به خانه‌ای برای زندگی دائمی تبدیل شد. رد این تغییرات در ساختار بنا باقی ماند و معماران نیز تصمیم گرفتند به‌جای پنهان‌کردن آن‌ها، روند شکل‌گیری خانه را در طراحی جدید حفظ کنند.

خانواده چهارنفری ساکن خانه برای پاسخ‌گویی به نیازهای روزمره خود به فضای بیشتری احتیاج داشتند. فضای داخلی کوچک بود، ارتباط خانه با باغ محدود بود و محل کافی برای نگهداری وسایل وجود نداشت. ازاین‌رو، طرح بازسازی فقط به تغییر ظاهر ساختمان محدود نشد و به بازنگری در چیدمان و عملکرد بخش‌های مختلف آن انجامید.

بخش جدید به‌صورت حجمی متمایز به خانه اضافه شده است. معماران برای نمای بیرونی آن از ورق‌های فلزی موج‌دار قرمز استفاده کردند؛ متریالی ساده، بادوام و مقرون‌به‌صرفه که اجرای آن نیز دشواری زیادی نداشت. ساختار الحاقیه از چوب تشکیل شده و نمای آن با فاصله‌ای از سازه نصب شده است تا امکان تهویه پشت نما فراهم شود.

در فضای داخلی، پوشش تخته‌چندلای کاج در کنار نمای فلزی بیرونی، تضاد بصری متفاوتی ایجاد می‌کند. به این ترتیب، بخش جدید بدون تقلید از ظاهر خانه قدیمی، هویت معاصر خود را نشان می‌دهد و در عین حال، به‌عنوان مرحله دیگری از تکامل تدریجی ساختمان عمل می‌کند.

الحاقیه جدید فضای اصلی نشیمن را به سمت باغ گسترش می‌دهد. پنجره کشویی بزرگی در ضلع غربی قرار دارد که فضای داخلی را به تراسی از چوب لارچ متصل می‌کند. پله‌های عریض این تراس برای نشستن طراحی شده‌اند و سایبان پارچه‌ای جمع‌شونده نیز در صورت نیاز از فضا در برابر تابش مستقیم آفتاب محافظت می‌کند.

ورودی اصلی خانه هم به بخش جدید منتقل شده است. این تغییر امکان بازآرایی فضای قدیمی را فراهم کرد و به معماران اجازه داد آشپزخانه را از نو طراحی کنند، حمام را بزرگ‌تر کنند و فضای بیشتری برای نگهداری وسایل در نظر بگیرند. کمدها و فضاهای ذخیره‌سازی توکار در الحاقیه، بخشی از مشکل کمبود محل نگهداری وسایل را برطرف می‌کنند.

تغییرات پروژه به الحاقیه محدود نماند. زیرزمین و اتاق زیرشیروانی تا حد زیادی دست‌نخورده باقی ماندند، اما طبقه همکف مرتفع خانه بازطراحی شد. معماران همچنین عایق حرارتی ساختمان را بهبود دادند، پنجره‌های چوبی جدید نصب کردند و پوشش سقف را با ورق‌های فلزی موج‌دار جایگزین کردند. یک پمپ حرارتی هوا به آب نیز برای تأمین گرمایش ساختمان در نظر گرفته شد.

در فضای داخلی، آشپزخانه جدید، مبلمان سفارشی ساخته‌شده از تخته‌چندلای کاج، کف‌پوش لینولئوم طبیعی و بخاری هیزمی گردان قرار دارند. دیوارهای حمام نیز با اندود پایه سیمانی پوشانده شده‌اند. این تغییرات در کنار افزایش فضای زندگی، عملکرد خانه را با نیازهای امروزی خانواده هماهنگ می‌کنند.

یکی از ویژگی‌های این پروژه، مشارکت مستقیم معماران در اجرای آن است. اعضای استودیوی Facha architekti به‌همراه صاحبان خانه، بخش‌های مختلف الحاقیه را از سازه چوبی و نمای بیرونی تا پوشش‌های داخلی اجرا کردند. این شیوه به آن‌ها اجازه داد جزئیات اجرایی را در جریان ساخت بررسی کنند و راه‌حل‌هایی را به کار بگیرند که شاید سپردن پروژه به پیمانکاران مختلف، اجرای آن‌ها را دشوار می‌کرد.

از نگاه معماران، حضور مستقیم در فرایند ساخت به درک بهتر مصالح، روش‌های اجرا و مهارت‌های فنی کمک می‌کند. بسیاری از تصمیم‌های مهم طراحی نیز نه پشت میز کار، بلکه هنگام مواجهه با جزئیات واقعی ساختمان شکل می‌گیرند. در این خانه، همین رویکرد به خلق الحاقیه‌ای انجامیده است که هم نیازهای تازه خانواده را پاسخ می‌دهد و هم تاریخ تغییرات بنا را آشکار نگه می‌دارد.