چرا ریشه بعضی درخت‌ها روی زمین دیده می‌شود؟ راهکار ساده برای محافظت از آن‌ها

به نقل از Southern Living، اگر ریشه‌های درختی در حیاط یا باغ از سطح خاک بیرون زده باشند، شاید تصور کنید درخت در حال از جا درآمدن است یا مشکلی جدی دارد. اما متخصصان درخت‌کاری می‌گویند در بیشتر موارد این اتفاق بخشی طبیعی از رشد درخت است و واکنش اشتباه، مانند بریدن ریشه‌ها، می‌تواند آسیب بیشتری به درخت وارد کند.

ریشه‌های بیرون‌زده علاوه بر تغییر ظاهر محوطه، هنگام چمن‌زنی دردسرساز می‌شوند و حتی می‌توانند مسیر رفت‌وآمد را ناهموار کنند. با این حال، راه محافظت از آن‌ها بسیار ساده‌تر از چیزی است که بسیاری تصور می‌کنند.

یکی از باورهای رایج این است که ریشه درخت تا عمقی برابر با ارتفاع آن در زمین فرو می‌رود. متخصصان می‌گویند این تصور درست نیست.

بیشتر ریشه‌های درخت در لایه‌های بالایی خاک قرار دارند؛ جایی که مواد آلی، رطوبت و مواد مغذی بیشتری وجود دارد. ریشه اصلی برخی درختان ممکن است چند متر در زمین فرو برود، اما بخش عمده شبکه ریشه معمولا در فاصله‌ای نزدیک به سطح خاک گسترش پیدا می‌کند.

به همین دلیل، دیده شدن چند ریشه روی زمین به این معنا نیست که کل سیستم ریشه در حال بیرون آمدن از خاک است؛ بلکه فقط بخشی از ریشه‌هایی را می‌بینیم که در نزدیکی سطح قرار داشته‌اند.

متخصصان دو دلیل اصلی برای این پدیده مطرح می‌کنند.

بارندگی، روان‌آب و جریان آب می‌توانند به مرور بخشی از خاک اطراف درخت را بشویند و از بین ببرند. در چنین شرایطی، ریشه‌هایی که از قبل نزدیک سطح قرار داشته‌اند، نمایان می‌شوند. در واقع، بسیاری از این ریشه‌ها جابه‌جا نشده‌اند؛ این خاک اطراف آن‌ها است که از بین رفته است.

ریشه نیز مانند شاخه درخت با گذشت زمان ضخیم‌تر می‌شود. ریشه‌ای که سال‌ها پیش باریک بوده، به مرور قطر بیشتری پیدا می‌کند و ممکن است بخشی از آن از سطح خاک بیرون بزند.

به گفته متخصصان، این روند در بسیاری از درختان سالم کاملا طبیعی است و به‌تنهایی نشانه بیماری یا ضعف درخت محسوب نمی‌شود.

شاید اولین راه‌حلی که به ذهن برسد، بریدن ریشه‌های مزاحم باشد؛ اما این کار می‌تواند پایداری و سلامت درخت را به خطر بیندازد.

ریشه‌های قطور نقش مهمی در نگه داشتن درخت دارند و آسیب دیدن آن‌ها علاوه بر ایجاد مسیر ورود آفات و بیماری‌ها، می‌تواند استحکام درخت را نیز کاهش دهد.

همچنین برخورد مداوم تیغه چمن‌زن با ریشه‌های بیرون‌زده می‌تواند به پوست ریشه آسیب برساند و مشکلات بیشتری ایجاد کند.

متخصصان ساده‌ترین و مؤثرترین راه را استفاده از مالچ می‌دانند.

پوشاندن ناحیه اطراف درخت با لایه‌ای از مالچ چند مزیت مهم دارد:

• از ریشه‌های نمایان در برابر آسیب محافظت می‌کند.
• نیاز به چمن‌زنی در نزدیکی تنه را کاهش می‌دهد.
• ظاهر محوطه را مرتب‌تر نشان می‌دهد.
• به حفظ رطوبت خاک کمک می‌کند.

البته بهتر است مالچ مستقیما به تنه درخت نچسبد و اطراف تنه فضای مناسبی باقی بماند تا رطوبت بیش از حد به پوست درخت آسیب نرساند.

دیدن ریشه‌های بیرون‌زده شاید در نگاه اول نگران‌کننده باشد، اما در بیشتر موارد نتیجه ترکیب رشد طبیعی درخت و تغییرات تدریجی خاک است. به جای بریدن این ریشه‌ها یا آسیب رساندن به آن‌ها هنگام چمن‌زنی، ایجاد یک بستر مالچ در اطراف درخت می‌تواند هم از سلامت ریشه‌ها محافظت کند و هم نگهداری از فضای سبز را آسان‌تر کند.