این کشورها جهان را سیر می‌کنند؛ فهرست بزرگ‌ترین ابرقدرت‌های کشاورزی

امنیت غذایی جهان بیش از آنچه تصور می‌کنیم به تعداد محدودی از کشورها وابسته است. از مزارع عظیم ذرت آمریکا و دشت‌های گندم روسیه گرفته تا شالیزارهای هند و گلخانه‌های پیشرفته هلند، این قدرت‌های کشاورزی ستون اصلی زنجیره تأمین غذا برای میلیاردها نفر هستند. (World Atlas)

هر زمان که خشکسالی، سیل، جنگ یا محدودیت‌های صادراتی تولید این کشورها را مختل کند، تأثیر آن به سرعت در بازارهای جهانی دیده می‌شود و قیمت بسیاری از مواد غذایی افزایش می‌یابد. در ادامه با مهم‌ترین کشورهای تأثیرگذار بر سفره جهان آشنا می‌شویم.

ایالات متحده آمریکا همچنان بزرگ‌ترین صادرکننده محصولات کشاورزی جهان است و ارزش صادرات این بخش در سال ۲۰۲۵ به حدود ۱۷۰ میلیارد دلار رسید. مکزیک، کانادا، اتحادیه اروپا و چین مهم‌ترین مشتریان محصولات آمریکایی هستند.

کشاورزی این کشور بر پایه مکانیزاسیون گسترده و مزارع عظیم شکل گرفته است. آمریکا حدود یک‌سوم ذرت جهان را تولید می‌کند و در تولید سویا و گندم نیز جزو بزرگ‌ترین تولیدکنندگان به شمار می‌رود. علاوه بر این، بزرگ‌ترین تولیدکننده گوشت گاو جهان است و در صادرات مرغ و لبنیات نیز جایگاه مهمی دارد.

برزیل طی سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین صادرکنندگان مواد غذایی جهان تبدیل شده است. این کشور حدود ۶۰ درصد صادرات جهانی سویا را در اختیار دارد و بزرگ‌ترین صادرکننده شکر، قهوه و آب پرتقال محسوب می‌شود.

چین بزرگ‌ترین خریدار محصولات کشاورزی برزیل است، اما رشد سریع این صنعت هزینه‌های زیست‌محیطی سنگینی نیز داشته است و جنگل‌زدایی گسترده و افزایش خشکسالی‌ها از مهم‌ترین چالش‌های آن هستند.

چین با تولیدی به ارزش حدود ۱٫۶۵ تریلیون دلار در سال ۲۰۲۵، بزرگ‌ترین تولیدکننده محصولات کشاورزی جهان محسوب می‌شود.

این کشور در تولید غلات، سبزیجات، گوشت خوک، مرغ، تخم‌مرغ و آبزیان پیشتاز است. با این حال، جمعیت عظیم چین باعث شده است بخش بزرگی از تولید داخلی مصرف شود و این کشور سالانه بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار محصولات کشاورزی، به‌ویژه سویا، وارد کند؛ موضوعی که نقش مهمی در تعیین قیمت‌های جهانی دارد.

هند بزرگ‌ترین صادرکننده برنج جهان است و حدود ۴۰ درصد صادرات جهانی این محصول را در اختیار دارد.

این کشور همچنین بزرگ‌ترین تولیدکننده شیر جهان و از تولیدکنندگان اصلی موز، پیاز و ارزن است؛ اما وابستگی شدید کشاورزی هند به باران‌های موسمی باعث می‌شود تغییرات اقلیمی تهدیدی جدی برای تولید و صادرات آن باشد.

روسیه بزرگ‌ترین صادرکننده گندم جهان است و کشورهای خاورمیانه، آفریقا و آسیا به واردات این محصول از روسیه وابستگی زیادی دارند.

علاوه بر غلات، روسیه یکی از بزرگ‌ترین تأمین‌کنندگان کودهای شیمیایی جهان نیز به شمار می‌رود؛ موضوعی که بر بهره‌وری مزارع بسیاری از کشورها تأثیر مستقیم دارد.

اوکراین پیش از جنگ نیز یکی از بزرگ‌ترین صادرکنندگان غلات جهان بود و همچنان نقش مهمی در صادرات ذرت، گندم و روغن آفتابگردان دارد.

اتحادیه اروپا بزرگ‌ترین مقصد صادرات کشاورزی اوکراین است، اما ادامه جنگ، جایگاه این کشور را در بازار جهانی همچنان آسیب‌پذیر نگه داشته است.

کانادا یکی از باثبات‌ترین صادرکنندگان محصولات کشاورزی جهان است و در بازار گندم و دانه‌های روغنی نقش کلیدی دارد.

این کشور بزرگ‌ترین صادرکننده کانولا در جهان است و در صادرات عدس و نخود نیز جایگاه مهمی دارد؛ محصولاتی که برای کشورهای آسیایی و خاورمیانه اهمیت زیادی دارند.

استرالیا حدود ۷۰ درصد محصولات کشاورزی خود را صادر می‌کند و در صادرات گندم، کانولا، شکر، برنج، گوشت گاو و گوشت گوسفند از بازیگران اصلی جهان است.

چین و ژاپن از مهم‌ترین بازارهای محصولات استرالیایی هستند، اما تغییرات اقلیمی تهدید بزرگی برای کشاورزی این کشور محسوب می‌شود.

اندونزی بزرگ‌ترین صادرکننده روغن پالم جهان است؛ محصولی که در صنایع غذایی، آرایشی و بهداشتی کاربرد گسترده‌ای دارد.

این کشور همچنین از صادرکنندگان مهم قهوه، کاکائو، ادویه، آبزیان و میوه‌های گرمسیری به شمار می‌رود.

با وجود وسعت کم، هلند پس از آمریکا دومین صادرکننده بزرگ محصولات کشاورزی جهان است و ارزش صادرات آن در سال ۲۰۲۵ از ۱۶۰ میلیارد دلار فراتر رفت.

راز موفقیت هلند در فناوری‌های پیشرفته کشاورزی، گلخانه‌های مدرن و بهره‌وری بالای زمین‌های محدود آن نهفته است. این کشور علاوه بر تولید، مرکز مهمی برای فرآوری و صادرات مجدد محصولات غذایی نیز محسوب می‌شود.

مراکش به یکی از بازیگران رو به رشد بازار جهانی محصولات کشاورزی تبدیل شده است و اکنون سومین صادرکننده بزرگ میوه و سبزیجات جهان به شمار می‌رود.

این کشور علاوه بر محصولات غذایی، به دلیل ذخایر عظیم فسفات، یکی از مهم‌ترین تأمین‌کنندگان کودهای شیمیایی برای اتحادیه اروپا نیز محسوب می‌شود.

این کشورها اگرچه هر کدام در محصولی خاص برتری دارند، اما در کنار هم ستون اصلی امنیت غذایی جهان را تشکیل می‌دهند؛ به همین دلیل هر تغییری در تولید، صادرات یا شرایط اقلیمی آن‌ها می‌تواند به سرعت بر سفره مردم در سراسر جهان تأثیر بگذارد.