جزیرهها معمولا با سواحل زیبا و آرامش دور از هیاهوی شهرها شناخته میشوند، اما بعضی از آنها تجربهای متفاوت پیش روی مسافران میگذارند. در این جزیرهها، موزهها، گالریها، مجسمههای فضای باز و بناهای هنری در دل طبیعت قرار گرفتهاند و خود سفر به یک تجربه فرهنگی تبدیل میشود. (Art News)
از جزایر دریای داخلی ستو در ژاپن تا جزیرههای مدیترانه و رود سن در پاریس، مقصدهایی وجود دارند که هنر معاصر را با معماری، تاریخ و طبیعت درهم میآمیزند. در ادامه با ۸ جزیره دیدنی آشنا میشویم که برای علاقهمندان به هنر میتوانند مقصدی متفاوت باشند.
ناوشیما، ژاپن
ناوشیما در دریای داخلی ستو ژاپن یکی از شناختهشدهترین جزایر هنری جهان به شمار میرود. داستان تبدیل این جزیره به مقصدی فرهنگی از سال ۱۹۸۵ آغاز شد؛ زمانی که تتسوهیکو فوکوتاکه، ناشر ژاپنی، و چیکاتسوگو میاکه، شهردار وقت، درباره آینده ناوشیما گفتوگو کردند.
ساخت کمپ بینالمللی ناوشیما در سال ۱۹۸۹ نخستین گام مهم در این مسیر بود. یک سال بعد نیز مجسمه «قورباغه و گربه» اثر کارل آپل به نخستین اثر هنری دائمی جزیره تبدیل شد.
امروزه برای تماشای بخش مهمی از جاذبههای هنری ناوشیما دستکم یک روز زمان لازم است. پروژه Art House در محله هونمورا، خانههایی را دربرمیگیرد که هنرمندان آنها را به فضاهای هنری تبدیل کردهاند.
موزه هنر چیچو که تادائو آندو طراحی کرده است، یکی دیگر از مهمترین جاذبههای جزیره محسوب میشود. آثار جیمز تورل و والتر د ماریا و پنج نقاشی از مجموعه «نیلوفرهای آبی» کلود مونه در این موزه قرار دارند.
موزه لی اوفان نیز در نزدیکی آن قرار دارد و مجموعهای از نقاشیها و مجسمههای این هنرمند کرهای را از دهه ۱۹۷۰ تا امروز نمایش میدهد. گالری ولی و موزه بنسه هاوس نیز بخش دیگری از مجموعه گسترده هنری ناوشیما را تشکیل میدهند.
اینوجیما، ژاپن
جزیره اینوجیما با یک سفر کوتاه دریایی از ناوشیما قابل دسترسی است و گذشته صنعتی آن با هنر معاصر پیوند خورده است.
موزه هنر اینوجیما سیرنشو در محل یک پالایشگاه مس قدیمی ساخته شده است. این موزه که در سال ۲۰۰۸ افتتاح شد، مجموعهای ششبخشی از یوکینوری یاناگی را در خود جای داده که از هشدارهای یوکیو میشیما درباره روند مدرنشدن ژاپن الهام گرفته است.
پروژه Inujima Art House نیز پنج پاویون را شامل میشود که هنرمندانی مانند کوهی ناوا، هاروکا کوجین، اولافور الیاسون، ماسانوری هاندا و بئاتریز میلیازس در طراحی و اجرای آنها مشارکت داشتهاند. آینه و آلومینیوم در بسیاری از این فضاها نقش مهمی دارند و منظره اطراف را به بخشی از آثار هنری تبدیل میکنند.
تشیما، ژاپن
جزیره تشیما حدود ۱۵ دقیقه با قایق از اینوجیما فاصله دارد. نخستین مقصد بسیاری از گردشگران در این جزیره، خانه یوکو است؛ مجموعهای سهساختمانی که تادانوری یوکو، هنرمند ژاپنی، با همکاری یوکو ناگایاما طراحی کرده است.
در این مجموعه، نقاشیهای بزرگ در کنار پنجرههایی با رنگ قرمز قرار گرفتهاند. سپس میتوان با اتوبوس به سراغ یکی از متفاوتترین پروژههای هنری جزیره رفت: مجموعه «آرشیو قلب» اثر کریستین بولتانسکی که از سال ۲۰۰۸ تاکنون ضربان قلب هزاران بازدیدکننده را ثبت کرده است.
موزه هنر تشیما مقصد مهم دیگر جزیره است؛ بنایی بتنی و قطرهمانند که ری نایتو، هنرمند و ریوئه نیشیزاوا، معمار، طراحی کردهاند.
دو دهانه بیضیشکل در سقف موزه به نور طبیعی و جریان هوا اجازه ورود میدهند. قطرات آب نیز از کف بتنی بنا بیرون میآیند و با تشکیل حوضچهها و جریانهای کوچک، نور محیط را بازتاب میدهند. در اینجا معماری، هنر و طبیعت بیش از هر جای دیگری به یکدیگر نزدیک میشوند.
هیدرا، یونان
هیدرا در خلیج سارونیک یونان، با کوچههای سنگفرش و خانههایی با سقفهای قرمز، مدتها مقصد محبوب هنرمندان و علاقهمندان به هنر بوده است. رفتوآمد خودرو در بخش زیادی از جزیره ممنوع است و همین ویژگی به فضای آرام و متفاوت آن کمک میکند.
مدرسه هنرهای زیبای آتن در سال ۱۹۳۶ در یکی از عمارتهای تاریخی جزیره شعبهای راهاندازی کرد. بعدها گالریها و بنیادهای هنری مختلف نیز به هیدرا آمدند.
بنیاد HYam که در سال ۲۰۱۴ تأسیس شد، از هنرمندان نوظهور کشورهای مدیترانه حمایت میکند. پروژه Hydra School Projects نیز از سال ۲۰۰۰ نمایشگاههای هنری برگزار میکند.
موزه تاریخی هیدرا نیز مجموعهای از حدود ۲۰ هزار سند آرشیوی، سلاحهای محلی و لباسهای تاریخی را در خود جای داده است. از سال ۲۰۰۹ نیز کشتارگاه قدیمی جزیره به محل برگزاری نمایشگاههای تابستانی بنیاد Deste تبدیل شده است.
پورکرول، فرانسه
جزیره پورکرول در نزدیکی مارسی و سنتروپه قرار دارد و تنها با قایق میتوان به آن رسید. مهمترین مقصد هنری جزیره، بنیاد کارمیگناک است که در زمینی به وسعت حدود ۱۵ هکتار قرار گرفته است. این مجموعه در یک مزرعه قدیمی شکل گرفته است که زمانی محل فیلمبرداری فیلم «پییرو خله» به کارگردانی ژان-لوک گدار بود.
بازدید از نمایشگاههای داخل ویلا بدون کفش انجام میشود. در بخشهای زیرزمینی نیز آثاری مانند «فواره صد ماهی» اثر بروس نائومن قرار دارند.
محوطه بیرونی مجموعه را لویی بنش، معمار منظر فرانسوی، طراحی کرده است. آثار هنرمندانی مانند نیلز-اودو، ژائومه پلنسا، وانگ کِپینگ، اوگو روندینونه، اد روشا و میکل بارسلو در بخشهای مختلف این محوطه دیده میشوند. بنیاد کارمیگناک معمولا از آوریل تا نوامبر پذیرای بازدیدکنندگان است.
ایسلا دل ری، اسپانیا
ایسلا دل ری در نزدیکی ماهون، پایتخت منورکا، قرار دارد و حدود ۱۵ دقیقه با قایق از این شهر فاصله دارد. مقصد اصلی علاقهمندان به هنر در این جزیره، فضای هنری Hauser & Wirth است که در سال ۲۰۲۱ افتتاح شد.
برای رسیدن به مجموعه، بازدیدکنندگان ابتدا با یک کشتی زردرنگ از بندر حرکت میکنند و پس از رسیدن به جزیره، از مسیر مجسمهها بالا میروند.
ساختمان اصلی زمانی بیمارستان دریایی قرن هجدهم بود و لوئیس لاپلاس، معمار آرژانتینی، آن را به فضای نمایشگاهی تبدیل کرد. در کنار نمایشگاههای متغیر، یک مسیر مجسمه در فضای باز نیز در محوطه قرار دارد.
این مجموعه برنامههای آموزشی برای ایجاد ارتباط میان هنرمندان و مردم برگزار میکند. رستوران مجموعه نیز مشرف به دریا قرار دارد و تجربه بازدید را با منظرهای از آبهای مدیترانه کامل میکند.
سن جاکومو، ایتالیا
جزیره سن جاکومو دی پالودو در تالاب ونیز قرار دارد و در سالهای اخیر به یکی از پروژههای مهم هنر معاصر ایتالیا تبدیل شده است.
پاتریزیا ساندرِتو ره ربوودنگو، مجموعهدار ایتالیایی، این جزیره کوچک را به فضای هنری بنیاد خود تبدیل کرده است. جزیره گذشتهای طولانی دارد و زمانی محل صومعهای بوده که در قرن یازدهم ساخته شد. بعدها به آسایشگاهی برای زائران، مزرعه و در نهایت یک پایگاه نظامی تبدیل شد.
ناپلئون در سال ۱۸۱۰ سه انبار باروت در بقایای صومعه ساخت؛ بناهایی که اکنون برای نمایشگاهها و اجراهای هنری مورد استفاده قرار میگیرند.
این پروژه از سال ۲۰۲۲ بهصورت رسمی وارد مرحله فعالیت هنری شد و در سال ۲۰۲۶ نیز همزمان با روزهای ویژه شصتویکمین دوسالانه ونیز، چند نمایشگاه در آن افتتاح شد. محوطه جزیره نیز به پارک مجسمهای در فضای باز تبدیل شده است و آثار هنرمندان مختلف در نقاط گوناگون آن قرار گرفتهاند.
ایل سگن، پاریس
ایل سگن جزیرهای در رود سن و در غرب پاریس است که سابقهای صنعتی دارد. کارخانه اصلی رنو از سال ۱۹۲۹ تا ۱۹۹۲ در این جزیره فعالیت میکرد و اکنون قرار است بخشی از آن به یک مقصد فرهنگی بزرگ تبدیل شود.
مجموعه Pointe des Arts Île Seguin برای افتتاح در ۱۷ اکتبر ۲۰۲۶ آماده میشود و قرار است یک منطقه فرهنگی به وسعت حدود ۵۳ هزار مترمربع ایجاد کند.
سینما، رستوران، فروشگاه، هتل چهارستاره و یک مرکز هنر معاصر با نام Large در این مجموعه قرار خواهند داشت. مرکز Large حدود پنج هزار مترمربع وسعت دارد و RCR Arquitectes، برنده جایزه پریتزکر، آن را با همکاری CALQ Architecture طراحی کرده است. بازدید از نزدیک به نیمی از فضاهای این مرکز برای عموم آزاد خواهد بود و ورود افراد زیر ۲۶ سال و معلمان نیز رایگان خواهد بود.
نمایشگاه افتتاحیه با عنوان «Imaginary Engine» به تاریخ رنو در ایل سگن میپردازد و آثاری تازه از چند هنرمند معاصر را به نمایش میگذارد.
با تکمیل این پروژه، ایل سگن در کنار مجموعه موسیقی La Seine Musicale در بخش دیگر جزیره، میتواند یکی از مهمترین مقاصد فرهنگی منطقه پاریس بزرگ شود.