سالها بحث آلودگی پلاستیکی بر دریاها و رودخانهها متمرکز بود؛ اما پژوهش جدیدی از دانشگاه فنی «دارمشتات» (TU Darmstadt) در آلمان نشان میدهد که جنگلها نیز بهطور گسترده ذرات پلاستیکی را جذب میکنند. این نخستین بار است که بهطور مستقیم ثابت میشود خاک جنگلها به ذخیرهگاه ریزپلاستیکهای جوی تبدیل شدهاند. (Earth)
به گفته «دکتر کالین جی. وبر» (Dr. Collin J. Weber)، نویسنده اصلی تحقیق، ذرات پلاستیک ابتدا روی برگها مینشینند و سپس با باران یا ریزش برگها به خاک منتقل میشوند. این پدیده که «اثر شانهای» (comb-out effect) نام گرفته، نشان میدهد درختان همانند توری طبیعی عمل میکنند که آلودگی هوا را جمعآوری میکند.
نمونهبرداریها،غلظتی بین ۱۲۰ تا بیش از ۱۳٬۰۰۰ ذره در هر کیلوگرم خاک نشان داد. در برخی نقاط، میزان تجمع تا نزدیک به یک میلیون ذره در هر مترمربع ثبت شد؛ رقمی که خاک جنگل را همسطح یا حتی آلودهتر از خاک شهری قرار میدهد.
آنالیز شیمیایی نشان داد بیشترین ترکیبات ریزپلاستیک در خاک جنگل شامل شامل پلیپروپیلن، پلیاتیلن و پلیآمید است؛ موادی که عمدتا در بستهبندیها و منسوجات کاربرد دارند. بیشتر ذرات به شکل تکههای ریز و لایههای نازک بودند و اندازه آنها کمتر از ۲۵۰ میکرومتر، یعنی بسیار کوچکتر از دانه شن، گزارش شد.
مدلسازیها نشان میدهد انباشت کنونی از دهه ۱۹۵۰ و همزمان با آغاز تولید انبوه پلاستیک آغاز شده است؛ بنابراین خاک جنگلها همچون بایگانی خاموش، تاریخچهای از «عصر پلاستیک» را در خود ثبت کردهاند.
پژوهشگران تاکید کردند جنگلها بهویژه بهعنوان شاخصی برای سنجش آلودگی جوی عمل میکنند. مقدار بالای ریزپلاستیک در خاک این زیستبومها نشاندهنده ورود گسترده ذرات از هوا است؛ نه از منابع مستقیم مانند کودهای کشاورزی. این یافتهها نگرانیهای تازهای درباره اثرات زیستمحیطی ایجاد کرده است. ریزپلاستیکها میتوانند ساختار خاک، فعالیت میکروارگانیسمها و چرخه مواد مغذی را تغییر دهند و در کنار فشار ناشی از تغییرات اقلیمی، تهدیدی مضاعف برای جنگلها به وجود آورند.
وبر هشدار داد:
جنگلها پیشتر زیر فشار تغییرات آبوهوایی قرار داشتند و اکنون شواهد نشان میدهد ریزپلاستیکها نیز میتوانند خطری اضافی برای این اکوسیستمها باشند.
ابعاد انسانی نیز در ماجرای آلودگی میکروپلاستیکی نگرانکننده است؛ چراکه همان ذراتی که روی برگها فرود میآیند، میتوانند در نهایت بخشی از هوای تنفسی ما شوند. این مطالعه دریچهای تازه برای پرسشهای مهم درباره آینده آلودگی پلاستیکی در خاکها و جو زمین گشوده است.
به نظر شما چه راهکاری برای جلوگیری از نابودی زمین بهواسطه آلودگیهای ریزپلاستیکی وجود دارد؟ لطفا دیدگاهها و دانستههای خود را با ما و سایر کاربران کجارو به اشتراک بگذارید.
منبع عکس کاور: Marketwatch | عکاس: نامشخص
