خواجوی کرمانی که به نخلبند شاعران نیز شهرت دارد، در اواخر سدهی هفتم هجری در کرمان زاده شد. وی از شاعران عهد مغول است و اشعاری در مدح سلاطین منطقهی فارس در کارنامهی خود دارد. او در دوران جوانیِ خود جدا از کسب دانشهای معمول روزگار مسافرت را نیز میکرده و بازدیدهایی از مناطق اصفهان، آذربایجان، شام، ری، عراق و مصر نیز داشته است و پس از بازگشت از این سفرهای طولانی در شیراز ساکن شد. او لقبهایی مانند خلاقالمعانی و ملکالفضلا نیز داشته است. او در نیمهی سدهی هشتم هجری در شهر شیراز درگذشت و در تنگالله اکبر این شهر نزدیک رکناباد به خاک سپرده شد.
از خواجوی کرمانی آثار زیادی به جای مانده است که مضامین و محتوای آنها عموماً متفاوت میباشند. بیشتر این آثار منظوم هستند.
آثار:
دیوان؛ شامل غزل، قصیده، مسمط، ترکیببند، ترجیعبند، رباعی، قطعه و مستزاد که برروی هم به دو بخش صنایعالکمال و بدایعالجمال تقسیم میشود.
پنج مثنوی؛ در وزنهای گوناگون با این نامها:
همای و همایون، گل و نوروز، روضةالانوار، کمالنامه و گوهرنامه. این پنج مثنوی بر روی هم خمسهی خواجو را تشکیل میدهد.
سالها بعد گویندهی ناشناس و پرسخنی منظومهٔ همای و همایون خواجو را با تبدیل و تغییر و حذف اسامی و افزودن افسانههایی، منظومهی سامنامه را پدید آوردهاست. آثار منثور خواجوی کرمانی رسالههای چهارگانهای است، با نثری مسجّع و مصنوع، و بسیار بیش از شعر او آراسته به آیات قرآنی. رسایل چهارگانهی خواجو بدین ترتیباند:
- سراجیّه
- شمس و سحاب
- شمع و شمشیر
- نمد و بوریا
اين اديب نامدار ايرانی سرانجام در ۷۵۳ قمری در ۷۴ سالگی درگذشت. آرامگاه خواجو در تنگالله اکبر شیراز است.
در همین روز:
- آغاز نخستين جشنواره فيلمهای كوتاه در تهران (۱۳۶۹ شمسی)
- جاده هراز با ریزش سنگهای بزرگ مسدود شد. (۱۳۵۱ شمسی)
- گرما در دزفول به ۵۲ درجه رسید. (۱۳۵۱ شمسی)
- در یک حریق بزرگ در جنوب تهران میلیونها ریال کالا سوخت. (۱۳۵۴ شمسی)
- روز ملی و استقلال «باهاما» در آمريكای مركزی از استعمار انگلستان (۱۹۷۳ میلادی)
- كشف جزيره «ايسلند» در شمال غربی اروپا (۸۷۴ میلادی)
- كشف سرزمين «آلاسكا» در شمال غربی قاره آمريكا (۱۷۴۱ میلادی)
- ورود ايتاليا به جنگ جهانی دوم به عنوان متحد آلمان نازی (۱۹۴۰ میلادی)