راهنمای سفر یک روزه به قم

برای سفر به قم لازم نیست چند روز مرخصی بگیرید یا برنامه‌ریزی پیچیده‌ای داشته باشید. اگر فقط یک روز فرصت دارید، می‌توانید در همین مدت کوتاه با بخشی از دیدنی‌های شهر آشنا شوید. بیشتر این جاذبه‌ها در محدوده شهری قم قرار دارند و فاصله آن‌ها با یکدیگر کم است، بنابراین می‌توانید چند جای دیدنی را در یک روز ببینید. در ادامه، با جاهای دیدنی قم برای یک سفر یک‌روزه آشنا می‌شویم تا راحت‌تر مسیرتان را بچینید و از وقتتان بهترین استفاده را ببرید.

قم فاصله کمی با تهران دارد و برای یک گشت‌وگذار کوتاه به برنامه‌ریزی چندروزه نیاز ندارید. این شهر علاوه بر حرم حضرت معصومه (س) پر از مکان‌های تاریخی و تماشایی است. اگر دلتان می‌خواهد برای چند ساعت از فضای همیشگی زندگی فاصله بگیرید، در شهری دیگر قدم بزنید و حال‌وهوایتان را عوض کنید، قم می‌تواند مقصد مناسبی برای یک سفر یک‌روزه باشد.

هوای خنک و مطبوع بهار و پاییز فرصت خوبی را برای گشت‌وگذار در قم و بازدید از دیدنی‌های آن فراهم می‌کند. تابستان‌های قم معمولا گرم است و گرمای هوا ممکن است برنامه بازدید از جاذبه‌ها را دشوار کند. از این رو، اگر در انتخاب زمان سفر آزادی عمل دارید، بهتر است بهار و پاییز را در نظر بگیرید.

اگر از تهران راهی قم می‌شوید، می‌توانید با ماشین شخصی یا اتوبوس سفر کنید. فاصله تهران تا قم از مسیر اصلی، یعنی آزادراه خلیج‌فارس، حدود ۱۴۵ کیلومتر است. انتخاب وسیله نقلیه به بودجه، زمان و ترجیح شما بستگی دارد.

در شرایط عادی ترافیک، مسیر تهران تا قم با ماشین حدود یک ساعت و نیم تا دو ساعت طول می‌کشد. اگر از جنوب تهران حرکت می‌کنید، می‌توانید از مسیر بزرگراه‌های نواب یا تندگویان و سپس بزرگراه آزادگان به آزادراه تهران–قم (خلیج‌فارس) برسید. این آزادراه شما را به ورودی شهر قم می‌رساند. در طول مسیر نیز از نزدیکی فرودگاه امام خمینی (ره) و شهرک صنعتی شمس‌آباد عبور می‌کنید.

اگر نمی‌خواهید با ماشین شخصی سفر کنید، اتوبوس هم گزینه مناسبی است. اتوبوس‌های تهران به مقصد قم از پایانه‌های جنوب، غرب و بیهقی حرکت می‌کنند. بهتر است پیش از حرکت، ساعت حرکت اتوبوس‌ها و پایانه موردنظرتان را بررسی کنید تا زمان رسیدنتان به قم با برنامه بازدید از جاذبه‌های شهر هماهنگ باشد.

علاوه‌بر مکان‌های زیارتی که حتما می‌شناسید، بسیاری از جاهای دیدنی قم می‌توانند مقصد جذابی برای سفر یک روزه به این شهر باشند.

• آدرس: قم، خیابان ارم (مشاهده روی نقشه)

در میان دیدنی‌های قم، حرم حضرت معصومه (س) برای همه ما جایگاه ویژه‌ای دارد؛ بنایی باشکوه با معماری چشم‌نواز که یکی از مهم‌ترین مقصدهای زیارتی ایران به شمار می‌رود. این حرم در قرن سوم هجری ساخته شد و چندین دوره‌ بازسازی روی آن انجام گرفت. پادشاهان و حاکمان دوره‌های گوناگون هرکدام بخشی به این مجموعه اضافه کردند یا در گسترش و آراستن آن نقش داشته‌اند. از این رو، هنگام قدم زدن در حرم با مجموعه‌ای از صحن‌ها، شبستان‌ها و بناهایی روبه‌رو می‌شوید که هرکدام بخشی از تاریخ این مکان را در خود دارند. کتابخانه و موزه حرم نیز فرصت آشنایی بیشتر با آثار تاریخی و فرهنگی را فراهم می‌کنند.

• آدرس: قم، بلوار پانزده خرداد، خیابان دروازه ری، خیابان دروازه ری (مشاهده روی نقشه)

برای گشت‌وگذار در میان بناهای تاریخی قم، می‌توانیم بازدیدمان را از مسجد جامع این شهر شروع کنیم؛ بنایی که قدمت آن به قرن سوم هجری می‌رسد و از قدیمی‌ترین مساجد قم به شمار می‌رود. گنبدهای زیبا، مناره‌های بلند و کاشی‌کاری‌های چشم‌نواز، جلوه خاصی به این مسجد بخشیده‌اند. در فضای داخلی هم طاق‌های متقاطع و محراب‌های هنرمندانه، بخش‌هایی از معماری اسلامی را به نمایش می‌گذارند. مسجد جامع قم در طول قرن‌ها، علاوه بر کارکرد مذهبی، محل گردهمایی مردم و برگزاری مراسم دینی بوده و امروز هم یکی از دیدنی‌های تاریخی ارزشمند این شهر است.

• آدرس: قم، بلوار شهید روحانی، بین کوثر و روحانی 1 (مشاهده روی نقشه)
• ساعات بازدید: هر روز از ساعت ۸ صبح الی ۱۷

در میان بناهای تاریخی قم، باغ گنبد سبز جایی است که معماری چشم‌نواز و تاریخ چندصدساله شهر در کنار هم قرار گرفته‌اند. این مجموعه که در گذشته به دروازه کاشان شهرت داشت، سه بنای آرامگاهی را در خود جای داده که با گنبدهای متفاوت و گچ‌بری‌های ظریفشان، نگاه بازدیدکنندگان را به خود جلب می‌کنند.

دو آرامگاه این مجموعه گنبدهایی چندضلعی و مخروطی‌شکل به رنگ فیروزه‌ای دارند و گنبد بنای سوم، شکلی کروی دارد. در ساخت این بناها از شیوه‌های معماری ایرانی الهام گرفته شده و شباهت‌هایی میان تزئینات آن‌ها و معماری گنبد سلطانیه زنجان دیده می‌شود. این آرامگاه‌ها محل دفن شماری از بزرگان خاندان صفی هستند که در قرن هشتم هجری قمری از امیران قم به شمار می‌رفتند. در نهایت، پیشنهاد می‌کنیم که قدم زدن در باغ گنبد سبز و تماشای معماری چشم‌نواز آن را در برنامه‌تان بگذارید.

• آدرس: خیابان طالقانی، حدفاصل خیابان ۱۹ دی و عمار یاسر (مشاهده روی نقشه)
• ساعت کاری: ۲۴ ساعته

بازار قدیم قم یا بازار کهنه از آن جاهایی است که با گشت‌وگذار در آن می‌توانید بخشی از زندگی روزمره مردم را از نزدیک ببینید. این بازار دو راسته سرپوشیده با سقف‌های گنبدی دارد و در میان گذرهای آن، سراها، تیمچه‌ها، چهارسوق‌ها و چند مسجد قدیمی به چشم می‌خورند. بعضی از بخش‌های بازار ریشه در دوره سلجوقی و ایلخانی دارند، اما شکل اصلی مجموعه در دوره صفوی و قاجار تکمیل شد. بازار نو نیز در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار ساخته شد و در کنار آن، بناهایی مانند تیمچه بزرگ شکل گرفتند.

البته بازار قم فقط برای علاقه‌مندان به تاریخ و معماری نیست. در مغازه‌های بازار قدیم و بازار نو، از پوشاک و پارچه گرفته تا ظروف مسی، لوازم خانگی، پرده و خوراکی پیدا می‌شود. بنابراین اگر در سفر یک‌روزه به قم قصد خرید سوغاتی یا گشت‌وگذار در یک بازار سنتی را دارید، اینجا می‌توانید خرید را با تماشای معماری تاریخی شهر همراه کنید.

• آدرس: قم، باجک یک، خیابان نوزده دی، خیابان یازدهم (مشاهده روی نقشه)
• ساعت کاری: هر روز از ۱۲ تا ۱۶ | از ۱۹ تا ۲۴

حیف است که در این سفر یک‌روزه به قم گشتی در خانه‌های قدیمی آن نزنید. خانه یزدان‌پناه حدود ۱۳۰ سال پیش به دستور حاج میرزا مهدی یزدان‌پناه، از تاجران سرشناس آن روزگار، ساخته شد و تا سال ۱۳۸۰ محل زندگی خانواده یزدان‌پناه بود. دو سال بعد نام این بنا در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت و حالا می‌توانید با ورود به آن حال‌وهوای زندگی در خانه‌های قدیمی را از نزدیک لمس کنید.

دو ورودی خانه، حیاطی با حوض و باغچه، اتاق‌های پنج‌دری و سردری بلند با ستون‌های سنگی، هرکدام بخشی از زیبایی معماری قاجاری این بنا را به نمایش می‌گذارند. خانه یزدان‌پناه در این روزها به عنوان یک رستوران سنتی فعالیت می‌کند و سر زدن به آن خالی از لطف نیست.

• آدرس: قم، بلوار عمار یاسر، خیابان انقلاب (مشاهده روی نقشه)
• ساعات بازدید: شنبه تا پنجشنبه، از ساعت ۸ صبح تا ۱۳:۳۰

در کوچه‌پس‌کوچه‌های محله چهارمردان قم، خانه‌ای قدیمی جا خوش کرده که آجرهایش هنوز از روزگار قاجار حرف می‌زنند. خانه حاج علی‌خان زند که در گذر قلعه قرار دارد، در ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شماره ۳۳۴۵ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد و بعدها مرمت شد و شکل امروزی خود را پیدا کرد. این مجموعه مدتی در اختیار اداره میراث فرهنگی قم بود و حالا بخش‌هایی از آن به موزه مردم‌شناسی اختصاص دارد. در این موزه می‌توانید در کنار تماشای معماری تاریخی، با گوشه‌هایی از زندگی و فرهنگ مردم این منطقه هم آشنا شوید.

خانه حاج علی‌خان زند از سه بخش اصلی تشکیل شده است: شاه‌نشین اول، شاه‌نشین دوم و بخش خدمه. در ساخت آن از خشت و آجر استفاده شده و این مصالح در کنار فرم بنا، حال‌وهوای معماری دوره قاجار را زنده نگه داشته‌اند. بازدید از این خانه فرصتی است تا چند قدم از خیابان‌های امروزی فاصله بگیرید و نگاهی به شیوه زندگی مردم در خانه‌های قدیمی بیندازید.

• آدرس: قم ، بلوار غدیر ، بوستان غدیر ، پارک بزرگ آب و تاب (مشاهده روی نقشه)
• سانس آقایان: شنبه‌ تا چهارشنبه‌ از ساعت ۱۸: الی ۲۴:۰۰ | جمعه‌ها از ساعت ۱۱:۰۰ الی ۱۷:۰۰ و ۱۹:۰۰ الی ۲۴:۰۰
• سانس بانوان: یکشنبه، دوشنبه‌، سه‌شنبه از ساعت ۰۹:۳۰ الی ۱۶:۰۰ و پنج‌شنبه از ساعت ۰۹:۰۰ الی ۱۵:۰۰ و ۱۷:۰۰ الی ۲۲:۰۰

اگر می‌خواهید تفریحتان در قم کامل شود و با انرژی و حال خوب به زندگی روزمره برگردید، می‌توانید چند ساعتی را در پارک آبی آب‌وتاب بگذرانید. این مجموعه تا آخر شب باز است و فرصت خوبی برای آب‌تنی و تفریح بعد از گشت‌وگذار در شهر فراهم می‌کند.

در این مجموعه می‌توانید سراغ سرسره‌های چرخشی و شیب‌دار بروید یا اگر اهل هیجان بیشتری هستید، سقوط آزاد ۱۵ متری را امتحان کنید. اگر هم دلتان کمی آرامش می‌خواهد، رودخانه بزرگ پارک آبی گزینه خوبی برای استراحت و تفریح است. بعد از چند ساعت آب‌تنی و بازی، می‌توانید با یک ماساژ خستگی روز را هم از تن بیرون کنید.

برای بچه‌ها هم بخش‌های مخصوصی در نظر گرفته شده که پنج سرسره از جمله آن‌هاست. استخر موج با حدود ۲۵ نوع موج مختلف هم از بخش‌های جذاب این مجموعه است که می‌تواند برای کودکان و بزرگسالان سرگرم‌کننده باشد.

اگر بعد از گشت‌وگذار در قم خواستید ناهار یا شام میل کنید، در ادامه چند رستوران را معرفی کرده‌ایم که بر اساس امتیاز کاربران در گوگل‌مپ، بالاترین امتیازها را در میان گزینه‌های بررسی‌شده دارند.

• رستوران ارگ سالاریه | آدرس: قم، بلوار محمد امین، نرسیده به بلوار شهید گلزار | امتیاز: ۴.۲
• رستوران مرتضوی | آدرس: قم، شهرک قدس، خیابان ولیعصر غربی، خیابان ولیعصر دوم | امتیاز: ۴
• رستوران خلیج فارس | آدرس: قم، تقاطع خیابان عمار یاسر و بلوار ۱۵ خرداد، جنب سازمان میراث فرهنگی | امتیاز: ۴
• رستوران شاندیز | آدرس: قم، بلوار الغدیر، خیابان الغدیر یازدهم | امتیاز: ۳.۸
• رستوران البرز | آدرس: قم، بلوار امین، نبش خیابان ۴۷| امتیاز: ۳.۷

برای اینکه در سفر یک‌روزه به قم وقتتان را بهتر مدیریت کنید و با خیال راحت از جاهای دیدنی شهر بازدید کنید، بهتر است چند نکته را در نظر داشته باشید:

• برنامه بازدیدتان را از قبل بچینید: جاذبه‌هایی را که می‌خواهید ببینید، بر اساس موقعیت مکانی‌شان مرتب کنید تا زمان کمتری در مسیر بگذرانید. بهتر است برای هر مکان هم زمان مشخصی در نظر بگیرید.
• صبح زود حرکت کنید: اگر از تهران یا شهرهای اطراف راهی قم می‌شوید، حرکت در ساعات اولیه صبح فرصت بیشتری برای گشت‌وگذار در اختیارتان می‌گذارد.
• ساعت بازدید جاذبه‌ها را بررسی کنید: بعضی خانه‌های تاریخی و موزه‌ها ساعات بازدید محدودی دارند یا در روزهای تعطیل بسته‌اند. پیش از حرکت، از باز بودن آن‌ها مطمئن شوید.
• لباس مناسب فصل بپوشید: قم در بهار و پاییز هوای معتدل‌تری دارد، اما تابستان‌های آن گرم است. اگر در فصل گرم سفر می‌کنید، لباس خنک، کلاه و آب آشامیدنی همراه داشته باشید.
• وسایل ضروری را فراموش نکنید: کفش راحت برای پیاده‌روی، مدارک شناسایی و وسایل شخصی موردنیاز را فراموش نکنید. برای بازدید از مکان‌های مذهبی نیز پوشش مناسب را در نظر بگیرید.
• مقصدهای جایگزین داشته باشید: اگر به یکی از جاذبه‌ها نرسیدید یا با تعطیلی آن روبه‌رو شدید، می‌توانید از سایر مکان‌های نزدیک بازدید کنید.

همانطور که دیدید، با یک برنامه‌ریزی مناسب می‌توانید یک روز عالی در قم داشته باشید. کافی است زمانتان را به‌خوبی مدیریت کنید تا پیش از پایان روز، هم گوشه‌هایی از تاریخ و معماری قم را ببینید و هم با خاطره‌ای خوش به خانه برگردید.