ترند جدید تغذیه در شبکههای اجتماعی؛ فیبرمکسینگ واقعا مفید است؟
بهنقل از Popular Science؛ پس از محبوبشدن رژیمهای پرپروتئین، کتو و اتکینز، حالا نوبت به ترند تازهای در شبکههای اجتماعی رسیده است؛ فیبرمکسینگ (Fibermaxxing). طرفداران این سبک غذایی ادعا میکنند افزایش مصرف فیبر میتواند به کاهش وزن، سلامت روده، کنترل قند خون و حتی پیشگیری از بیماریهای قلبی کمک کند.
اما آیا این ادعاها پشتوانه علمی دارند یا فقط موجی دیگر در فضای مجازی هستند؟ متخصصان گوارش معتقدند اگرچه بیشتر افراد واقعا فیبر کافی دریافت نمیکنند، اما زیادهروی در مصرف آن نیز میتواند مشکلاتی ایجاد کند.
فیبرمکسینگ چیست؟
فیبرمکسینگ به افزایش آگاهانه مصرف فیبر در رژیم غذایی گفته میشود. بسیاری از افرادی که این روش را دنبال میکنند، با افزودن دانه چیا، تخم کتان، حبوبات، جو دوسر یا سایر مواد غذایی پرفیبر به وعدههای روزانه تلاش میکنند میزان فیبر مصرفی خود را بالا ببرند.
در کنار این روشهای طبیعی، برخی نیز به سراغ مکملهای فیبر یا خوراکیهای فرآوریشده غنیشده با فیبر میروند؛ رویکردی که متخصصان چندان آن را توصیه نمیکنند.
به گفته پزشکان، اصل ایده مصرف فیبر بیشتر موضوع تازهای نیست و متخصصان تغذیه از سالها پیش بر آن تأکید دارند؛ تنها تفاوت این است که این توصیه اکنون با نامی جدید در شبکههای اجتماعی فراگیر شده است.
فیبر چه نقشی در بدن دارد؟
فیبر نوعی کربوهیدرات گیاهی است که برخلاف سایر کربوهیدراتها در بدن هضم نمیشود، اما نقش مهمی در عملکرد دستگاه گوارش دارد.
فیبر نامحلول با افزایش حجم مدفوع و جذب آب، حرکت مواد غذایی در روده را تسهیل میکند و به پیشگیری از یبوست کمک میکند. در مقابل، فیبر محلول با تشکیل مادهای ژلمانند، روند هضم را کندتر و به کنترل قند خون و کاهش کلسترول کمک میکند.
بررسیها نشان میدهد رژیم غذایی سرشار از فیبر میتواند مزایای متعددی داشته باشد؛ از جمله:
- بهبود عملکرد دستگاه گوارش
- افزایش احساس سیری و کمک به کنترل وزن
- کاهش نوسانات قند خون
- کاهش کلسترول و حمایت از سلامت قلب
مصرف بیشازحد فیبر هم میتواند مشکلساز باشد
با وجود تمام مزایای فیبر، متخصصان هشدار میدهند افزایش ناگهانی مصرف آن میتواند باعث نفخ، دلدرد، گاز معده یا حتی یبوست شود؛ بهویژه اگر همراه با نوشیدن آب کافی نباشد.
کارشناسان توصیه میکنند افرادی که فیبر کمی مصرف میکنند، بهتدریج میزان آن را افزایش دهند. برای مثال، میتوان هر هفته حدود پنج گرم فیبر بیشتر به رژیم غذایی اضافه کرد تا دستگاه گوارش فرصت سازگاری داشته باشد.
بهترین منابع طبیعی فیبر کداماند؟
پزشکان تأکید میکنند بهترین راه دریافت فیبر، مصرف غذاهای طبیعی است؛ نه خوراکیهای فرآوریشده یا مکملها.
از مهمترین منابع طبیعی فیبر میتوان به این مواد غذایی اشاره کرد:
- سبزیجاتی مانند بروکلی، هویج، کلم بروکسل و سبزیهای برگدار
- میوههایی مانند گلابی، سیب، انواع توت و آووکادو
- حبوباتی مانند عدس، لوبیا، نخود و لپه
- مغزها مانند بادام، فندق، پسته و گردو
- دانههایی مانند چیا، کتان، تخم آفتابگردان و تخم کدو
- غلات کامل از جمله جو دوسر، جو، بلغور و کینوا
متخصصان همچنین توصیه میکنند در طول هفته از انواع مختلف منابع گیاهی استفاده شود تا تنوع غذایی، سلامت میکروبیوم روده را تقویت کند.
روزانه به چه مقدار فیبر نیاز داریم؟
بر اساس توصیه متخصصان، زنان بزرگسال روزانه حدود ۲۵ گرم و مردان حدود ۳۸ گرم فیبر نیاز دارند. بااینحال، بررسیها نشان میدهد بیشتر افراد به این مقدار نمیرسند.
از آنجا که فیبر آب را جذب میکند، افزایش مصرف آن باید با نوشیدن مایعات کافی همراه باشد. در غیر این صورت، احتمال بروز مشکلات گوارشی افزایش مییابد.
کارشناسان معتقدند فیبرمکسینگ زمانی میتواند مفید باشد که به معنای مصرف بیشتر میوه، سبزی، حبوبات و غلات کامل باشد، نه استفاده بیرویه از مکملها یا خوراکیهای فرآوریشده غنیشده با فیبر.
در نهایت، فیبر یکی از ارکان مهم یک رژیم غذایی سالم است؛ اما همانند هر ماده غذایی دیگر، تعادل و تنوع، مهمتر از دنبالکردن ترندهای زودگذر است.