این کلاهخود باستانی، داستان جنگجویان ایران پیش از هخامنشیان را روایت میکند
به نقل از لایوساینس؛ یک کلاهخود برنزی ۳٬۵۰۰ ساله از تمدن ایلام، با تزئینات طلایی و نقش خدایان باستانی، تصویری از جایگاه و باورهای جنگجویان ایران پیش از شکلگیری امپراتوری هخامنشی ارائه میدهد.
این اثر تاریخی که در مجموعه موزه متروپولیتن نیویورک نگهداری میشود، احتمالا متعلق به یک جنگجوی بلندپایه یا پادشاه ایلامی بوده است. کلاهخود با نقش یک پرنده شکاری و سه پیکره الهی تزئین شده است که پیوند میان قدرت نظامی و باورهای مذهبی در تمدن ایلام را نشان میدهد.
تمدن ایلام حدود ۲٬۷۰۰ سال پیش از میلاد در جنوب غربی ایران امروزی شکل گرفت و تا زمان فتح این منطقه به دست هخامنشیان در سال ۵۳۹ پیش از میلاد به حیات خود ادامه داد. ایلامیان در طول تاریخ بارها با حکومتهای میانرودان مانند بابل و اور درگیر شدند و آثار متعددی از سلاحها و زرههای آنها کشف شده است.
کلاهخود برنزی کشفشده حدود ۲۱٫۶ سانتیمتر قطر دارد و لبههای آن با میخهای نقرهای پوشیدهشده با طلا تزئین شده است. در بخش پشتی آن نیز یک لوله برنزی قرار دارد که احتمالا برای نصب پر یا تزئینات مویی کاربرد داشته است.
در قسمت جلویی کلاهخود، سه پیکره طلایی دیده میشود؛ یک شخصیت مرد که ظرفی با جریان آب در دست دارد و احتمالا به خدای آب در باورهای ایلامی اشاره میکند و دو الهه زن که با تاجهای شاخدار و حالت نیایش به تصویر کشیده شدهاند.
پژوهشگران معتقدند تصویر پرنده شکاری بالای این پیکرهها ممکن است نمادی از قدرت جنگی باشد. همچنین وجود نقش خدایان روی این زره نشان میدهد کلاهخود علاوه بر کاربرد دفاعی، نقش نمادین و آیینی نیز داشته و احتمالا برای محافظت معنوی از صاحب خود در میدان نبرد استفاده میشده است.
باستانشناسان این اثر را یکی از نمونههای کمنظیر هنر فلزکاری ایلامی میدانند؛ اثری که پس از بیش از سه هزار سال، بخشی از تاریخ نظامی و مذهبی یکی از نخستین تمدنهای ایران را روایت میکند.