کشف بیسابقه در آتشکده ساسانی اصفهان؛ راز ۱۰ میز مرموز از زیر خاک بیرون آمد
معاون میراثفرهنگی اصفهان از کشف فضایی استثنایی در فصل سوم کاوشهای محوطه تاریخی «ویگل» واقع در شهرستان آران و بیدگل خبر داد
تبلیغات
سید روحالله سیدالعسگری با اعلام این مطلب گفت:
در این فصل ۱۰ جفت پایه میز بر روی سکویی گچی در بخشی از آتشکده ساسانی شناسایی شده که تاکنون در هیچ یک از آتشکدههای دوره ساسانی گزارش نشده است.
معاون میراثفرهنگی استان اصفهان با اشاره به تازه ترین یافتههای کاوش در محوطه تاریخی ویگل ادامه داد:
فصل سوم کاوش در محوطه باستانی فرسکان یا ویگل انجام شد؛ محوطهای که براساس دادههای موجود، از دوره ساسانی شکل گرفته و تداوم استقرار در آن تا پایان قرن ششم هجری ادامه داشته است.
سیدالعسگری افزود:
از سال ۱۳۸۶ تاکنون بررسیهای متعددی در این محوطه انجام شده که شامل بررسیهای میدانی، گمانه زنی لایه نگاری، مطالعه نظاممند کل محوطه و نقشه برداری کامل از محدوده اثر بوده است.
معاون میراثفرهنگی استان اصفهان تصریح کرد:
در فصل نخست کاوش در سال ۱۳۸۹، بخشی از یک آتشکده در این محوطه شناسایی شد و در فصل دوم که در سال ۱۴۰۰ انجام گرفت، دالانهای پیرامونی یا مسیرهای طواف این آتشکده آشکار شد. در فصل سوم کاوش، در بخش شمالی بنا، منتها الیه بدنه بیرونی آتشکده مشخص شد و در بخش جنوبی نیز فضاهای تازهای به دست آمد که یکی از آنها از نظر معماری و کارکرد، فضایی کاملاً استثنایی به شمار میرود.
سید العسگری گفت:
در این فضا ۱۰ جفت پایه میز روی یک سکوی گچی درون سالنی بهطول حدود ۱۴ متر و عرض نزدیک به ۳ متر کشف شده است؛ پدیدهای که تاکنون در هیچ یک از آتشکدههای دوره ساسانی گزارش نشده و برای نخستین بار با چنین ساختاری در یک بنای مذهبی این دوره مواجه هستیم.
او افزود:
شواهد موجود نشان میدهد این فضا عمومی نبوده است، زیرا دارای جایگاه کولون و درگاه قابل انسداد بوده و به احتمال زیاد در اختیار موبدان قرار داشته است تا هدایای مردم و نذورات در این محل بر روی میزها قرار گیرد.
معاون میراثفرهنگی استان اصفهان با اشاره به ویژگیهای خاص این یافته تصریح کرد:
فرم این پایه میزها بسیار خاص و چشمگیر است و به نظر میرسد در واپسین دوره استفاده از آتشکده، پیش از رها شدن کامل بنا، از بخش فوقانی آنها برای مسدود کردن برخی دهانههای ورودی استفاده شده است. شواهد کاوش نشان میدهد این میزها از ناحیه میانی شکسته شده و قطعات آنها برای بستن راههای دسترسی به آتشکده به کار رفته است؛ اقدامی که ظاهراً با هدف قطع دسترسی به فضای مقدس و محافظت از آن صورت گرفته است.
سید العسگری تأکید کرد:
کیفیت این فضا و ویژگیهای معماری آن، ما را با اثری بسیار استثنایی در حوزه معماری مذهبی دوره ساسانی روبه رو کرده و جایگاه آتشکده ویگل را به عنوان بنایی بسیار ویژه در مرکز ایران تثبیت میکند. با توجه به دادههای به دست آمده میتوان با قاطعیت گفت که این آتشکده از نظر شواهد معماری و یافتههای باستان شناسی، یکی از استثناییترین آتشکدههای ایران است؛ زیرا در دیگر بناهای مشابه، یا چنین دادههایی وجود نداشته یا با این کیفیت و وضوح عرضه نشده است.
معاون میراثفرهنگی استان اصفهان افزود:
در هر فصل کاوش در این محوطه با دادههایی تازه و شگفت انگیز مواجه میشویم و برآورد ما این است که تاکنون تنها حدود یک سوم از بافت این آتشکده شناسایی شده و بخش قابل توجهی از آن همچنان در زیر خاک قرار دارد.
او با اشاره به ضرورت حفاظت از یافتههای تازه اظهار کرد:
برای ادامه کاوشها، تخصیص اعتبار کافی در کنار توسعه پوشش حفاظتی ضروری است. اکنون سقفی حفاظتی بر روی بخشی از محوطه ایجاد شده اما با گسترش کاوشها باید این پوشش نیز توسعه یابد تا امکان ادامه فصلهای بعدی فراهم شود.
سید العسگری همچنین از پایان عملیات گمانه زنی تعیین عرصه و حریم این محوطه نیز خبر داد و گفت:
همزمان با کاوش، بهمنظور حفاظت از جایگاه این اثر در برابر طرحهای توسعهای، گمانهزنی تعیین عرصه و حریم در محدودهای حدود ۱۲۰ هکتار اجرا شد که این عملیات روز گذشته به پایان رسید.