چرا تنگه هرمز یکی از مهمترین گذرگاههای طبیعی جهان است؟
تنگه هرمز، آبراه باریکی میان خلیج فارس و دریای عمان، هم یکی از مهمترین مسیرهای انتقال نفت جهان است و هم نتیجه میلیونها سال تغییرات زمینشناسی و حرکت صفحات تکتونیکی.
این گذرگاه حدود ۳۰ مایل (نزدیک به ۵۰ کیلومتر) عرض دارد و میان ایران در شمال و شبهجزیره مسندم عمان در جنوب قرار گرفته است. اهمیت آن زمانی مشخص میشود که حدود یکچهارم نفت حملشده از مسیرهای دریایی جهان از این تنگه عبور میکند.
از نظر زمینشناسی، شکلگیری تنگه هرمز به حدود ۳۵ میلیون سال پیش برمیگردد؛ زمانی که صفحه عربستان و صفحه اوراسیا با هم برخورد کردند. این برخورد عظیم علاوه بر شکلدادن به رشتهکوههای زاگرس، باعث ایجاد فرورفتگیهایی شد که بعدها خلیج فارس و سپس تنگه هرمز را شکل داد.
در ادامه، بالا آمدن سطح آب دریاها پس از پایان عصر یخبندان، این منطقه را بهتدریج زیر آب برد و مسیر آبی امروزی را ایجاد کرد. در نتیجه، تنگه هرمز حاصل ترکیب فرآیندهای زمینساختی و تغییرات اقلیمی در هزاران سال گذشته است.
این منطقه همچنین به دلیل وجود ساختارهای زمینشناسی خاص، از جمله سنگهای اوفیولیتی در شبهجزیره مسندم، یکی از نمونههای نادر در جهان محسوب میشود که شواهد مستقیم برخورد قارهها در آن دیده میشود.
با وجود اهمیت اقتصادی و ژئوپلیتیکی بالا، همین موقعیت طبیعی باعث شده تنگه هرمز همواره در برابر تنشهای سیاسی و انسانی آسیبپذیر باشد و نقش آن در اقتصاد جهانی را پررنگتر کند.
