سقف فروریخته، راز سه هزار ساله اشراف را فاش کرد
به نقل از هریتیج دیلی؛ کلنگ باستانشناسان در سواحل جنوبی قبرس به لایهای از تاریخ برخورد کرده که روایتگر ثروت، قدرت و مرگ در دوران باستان است. کاوشهای اخیر در منطقه باستانی هالاسلطان تکه (Hala Sultan Tekke)، پرده از دو مقبره اتاقکدار برداشت که متعلق به نخبگان و اشراف عصر مفرغ هستند.
این کشف تنها یک حفاری ساده نیست؛ بلکه پنجرهای به سوی زندگی لوکس در ۱۴۰۰ سال پیش از میلاد مسیح است. یک تیم باستانشناسی از دانشگاه گوتنبرگ موفق به شناسایی این سازهها شدند.
آنچه این یافته را منحصربهفرد میکند، یک حادثه باستانی است. سقف هر دو مقبره در دوران کهن فروریخته و محتویات آن را مانند یک «کپسول زمان» دستنخورده نگه داشته است. این ریزش باعث شد تا لایههای باستانشناسی مهر و موم شوند و دزدان مقبره دستشان به این گنجینهها نرسد.
شهر هالاسلطان تکه که در دوران گذار از عصر مفرغ میانی به پایانی (حدود ۱۶۵۰ پیش از میلاد) بنا شده، یک دهکده معمولی نبوده است. این منطقه با وسعت ۲۵۰,۰۰۰ متر مربع، نبض تپنده تجارت مس در مدیترانه محسوب میشد.
ردپای تجارت جهانی؛ از هند تا دریای بالتیک
اشیاء کشف شده در این گورها، باستانشناسان را حیرتزده کرده است. در کنار سفالهای محلی، مجموعهای بینظیر از کالاهای وارداتی دیده میشود که وسعت شبکه تجاری این شهر را به رخ میکشد. این اشیاء فقط تزئینی نیستند، بلکه اسناد دیپلماتیک و اقتصادی آن دورانند.
به این ترتیب در یک منطقه واحد، لاجورد از افغانستان، عقیق از هند و کهربا از منطقه بالتیک پیدا شده است! علاوه بر اینها، سرامیکهای میسنی (Mycenaean ceramics) از یونان، ظروف مینوسی (Minoan) از کرت (Crete) و عاجها و کلسیتهای (calcite) مصری نیز در میان هدایا دیده میشوند.
ثروت افسانهای صاحبان این مقبرهها اتفاقی نبوده است. دولت قبرس تأیید کرده که اقتصاد این شهر بر پایه تولید و صادرات مس استوار بوده است. حتی سفالهای یافت شده از ساردینیا نیز این ادعا را تقویت میکند که مس قبرس، بهویژه به شکل شمشهای اکسیدی، تا دورترین نقاط مدیترانه صادر میشده است.
مرگ در اوج جوانی
بررسیهای زیستباستانشناسی روی استخوانها، واقعیتی تلخ را آشکار میکند. این مقبرهها برای چندین نسل مورد استفاده خانوادههای حاکم بوده است، اما ساکنان آن عمر کوتاهی داشتهاند. بقایای انسانی از نوزادان تا افراد حداکثر ۴۰ ساله را در بر میگیرد.
این میانگین سنی پایین، با وجود ثروت فراوان، نشاندهنده امید به زندگی اندک در آن دوران است. با این حال، شیوه تدفین و چیدمان دقیق اجساد برای باز کردن جا جهت دفنهای بعدی، از پیوندهای خانوادگی عمیق و احترام به نیاکان حکایت دارد.