بهترین موزه‌های مد جهان؛ ۱۰ موزه معروف برای عاشقان مد و طراحی

موزه‌های مد دیگر فقط جایی برای تماشای چند لباس زیبا روی مانکن نیستند. بهترین موزه‌های مد جهان امروز از نظر تأثیرگذاری و ارزش هنری، با بسیاری از موزه‌های هنرهای تجسمی رقابت می‌کنند.

اگر شما هم معتقدید مد هنری مستقل است و یک لباس می‌تواند بر جامعه تأثیر بگذارد، این ۱۰ موزه از مقاصدی هستند که ارزش سفر کردن دارند.

Costume Institute را می‌توان یکی از مهم‌ترین مجموعه‌هایی دانست که به جدی گرفته شدن مد به‌عنوان یک شکل هنری کمک کرده است. پس از آنکه نمایشگاه Savage Beauty درباره الکساندر مک‌کوئین در سال ۲۰۱۱ رکورد بازدید را شکست، این بخش از موزه متروپولیتن به یکی از تأثیرگذارترین مراکز برگزاری نمایشگاه‌های مد در جهان تبدیل شد.

مجموعه دائمی انستیتوی لباس بیش از ۳۳ هزار لباس و اکسسوری را در خود جای داده است و تاریخ پوشاک را در طول هفت قرن دنبال می‌کند.

یکی از تازه‌ترین نمایشگاه‌های این مجموعه، Costume Art، از ۱۰ مه ۲۰۲۶ در گالری‌های جدید Condé Nast افتتاح شده است. این نمایشگاه نزدیک به ۴۰۰ لباس و اثر هنری از مجموعه‌های مختلف موزه متروپولیتن را در کنار یکدیگر قرار می‌دهد.

پاریس موزه‌های مد زیادی دارد، اما Palais Galliera جایگاه ویژه‌ای در میان آن‌ها دارد. ساختمان موزه بین سال‌های ۱۸۷۹ تا ۱۸۹۴ با سبک باشکوه بوزار ساخته شد و خود بنا به‌تنهایی ارزش بازدید دارد. باغ موزه نیز یکی از نقاط جذاب آن است؛ فضایی آرام که برج ایفل آن را قاب گرفته است.

درون کاخ حدود ۲۰۰ هزار لباس، اکسسوری، عکس و اثر گرافیکی نگهداری می‌شود و یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های مد اروپا را شکل می‌دهد. گالری‌های اختصاص‌یافته به گابریل شنل نیز در کنار نمایشگاه‌های موقت، بخش مهمی از برنامه موزه را تشکیل می‌دهند.

Palais Galliera در فاصله کمی از Galerie Dior قرار دارد و این بخش از منطقه شانزدهم پاریس را به یکی از جذاب‌ترین نقاط شهر برای علاقه‌مندان به تاریخ و دنیای مد تبدیل کرده است.

اعتبار موزه Victoria and Albert در زمینه مد به اندازه‌ای است که شاید بتوان آن را یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های پوشاک جهان دانست. این موزه جامع‌ترین مجموعه لباس را در جهان در اختیار دارد که تاریخ آن به حدود پنج قرن بازمی‌گردد.

نمایشگاه‌های بزرگ V&A نیز بارها توجه علاقه‌مندان به مد را در سراسر جهان جلب کرده‌اند. برای نمونه، ویوین وست‌وود برای طراحی مجموعه معروف Pirate خود از آرشیوهای همین موزه پژوهش کرده بود.

بااین‌حال، اگر قصد بازدید دارید، باید بدانید که گالری دائمی مد موزه در حال پشت سر گذاشتن یک بازطراحی اساسی است و تکمیل آن برای پاییز ۲۰۲۸ برنامه‌ریزی شده است. البته مجموعه‌های مرتبط با مد همچنان از طریق V&A East Storehouse و نمایشگاه‌های موقت در ساختمان South Kensington در دسترس هستند.

The Museum at FIT را می‌توان یکی از رازهای جذاب نیویورک برای علاقه‌مندان به مد دانست؛ موزه‌ای که با وجود اهمیت زیاد، معمولا به اندازه بسیاری از جاذبه‌های مشهور شهر گردشگر ندارد. این موزه تنها موزه نیویورک است که به‌طور کامل به مد اختصاص دارد و بازدید از آن رایگان است.

مجموعه دائمی موزه بیش از ۵۰ هزار لباس دارد و تمرکز ویژه‌ای بر آثار آوانگارد در آن دیده می‌شود. این موزه همچنین از نخستین مراکزی بود که از طراحانی مانند ری کاواکوبو حمایت کرد؛ در زمانی که هنوز شهرت امروزی را به دست نیاورده بودند. نمایشگاه‌های موقت FIT نیز معمولا با نگاهی پژوهشی و جدی، رابطه میان هنر و پوشاک را بررسی می‌کنند.

Cristóbal Balenciaga Museoa در گتاریا، روستایی ماهیگیری در منطقه باسک اسپانیا، قرار گرفته است. گتاریا حدود ۲۵۰۰ نفر جمعیت دارد و با خیابان‌های سنگ‌فرش و فضای سنتی خود، محل تولد یکی از بزرگ‌ترین طراحان تاریخ مد محسوب می‌شود.

این موزه در سال ۲۰۱۱ افتتاح شد و از نخستین موزه‌های جهان است که به‌طور کامل به یک طراح لباس اختصاص یافته است. بخش معاصر موزه در کنار کاخ آلدیمار قرار گرفته است؛ بنایی که ارتباط نزدیکی با سال‌های ابتدایی زندگی بالنسیاگا در گتاریا دارد. نمایشگاه‌های موزه فقط بر ظاهر چشمگیر لباس‌ها تمرکز نمی‌کنند، بلکه نحوه ساخت، مواد اولیه و تکنیک‌های دوخت نیز در آن‌ها اهمیت زیادی دارند.

گفته می‌شود کوکو شنل زمانی بالنسیاگا را تنها خیاط واقعی می‌دانست، زیرا به باور او، بالنسیاگا می‌توانست یک لباس را به‌طور کامل با دست برش دهد، سرهم کند و بدوزد. بازدید از این موزه تا حدی نشان می‌دهد چرا چنین دیدگاهی درباره مهارت او شکل گرفته بود.

در دهه ۱۹۸۰، گروهی از فارغ‌التحصیلان آکادمی سلطنتی هنرهای زیبای آنتورپ وارد صحنه مد شدند و قواعد طراحی لباس در اروپا را تا حد زیادی تغییر دادند. آن دمولمیستر، دری‌س ون نوتن، مارتین مارژلا و والتر ون بیرندونک تنها بخشی از نام‌های مطرح این جریان هستند؛ طراحانی که به شهرت جهانی رسیدند و جایگاه آنتورپ را در دنیای مد تثبیت کردند.

MoMu این میراث را از طریق نمایشگاه‌هایی روایت می‌کند که تجربه‌ای متفاوت از تماشای ساده لباس‌ها روی رگال یا مانکن ارائه می‌دهند. موزه بزرگ‌ترین مجموعه مد معاصر بلژیک در جهان را در اختیار دارد و مجموعه کلی آن اکنون بیش از ۳۸ هزار اثر را شامل می‌شود.

Kyoto Costume Institute (KCI) بیشتر از آنکه شبیه یک موزه معمولی باشد، به یکی از مراکز بزرگ پژوهش درباره تاریخ مد شباهت دارد.

این مؤسسه در سال ۱۹۷۸ با حمایت شرکت Wacoal تأسیس شد و مجموعه‌ای شامل بیش از ۱۳ هزار لباس غربی از قرن هفدهم تا امروز گردآوری کرده است. حدود هزار قطعه از این مجموعه نیز از سوی برند Comme des Garçons اهدا شده‌اند.

بخش مهمی از فعالیت KCI خارج از فضای موزه و از طریق پژوهش، انتشار کتاب و مقاله، امانت دادن آثار و برگزاری نمایشگاه‌های سیار انجام می‌شود.

در خود کیوتو نیز گالری KCI نمایشگاه‌های کوچک و موقتی از آثار مجموعه برگزار می‌کند و برخلاف برخی موزه‌های بزرگ، نمایشگاه دائمی عظیمی ندارد. بنابراین بهتر است پیش از سفر، برنامه نمایشگاه‌های آن را بررسی کنید؛ چراکه این مؤسسه اغلب در برگزاری نمایشگاه‌های بزرگ در دیگر نقاط ژاپن نیز مشارکت دارد.

شاید در نگاه اول تصور کنید Bata Shoe Museum موزه‌ای درباره کفش است، همان‌طور که موزه خودرو درباره اتومبیل‌ها است؛ اما موضوع این موزه بسیار گسترده‌تر است.

موزه کفش باتا داستان ۴۵۰۰ سال تاریخ بشر را از دریچه کفش‌ها روایت می‌کند؛ داستانی درباره جایگاه اجتماعی، فرهنگ، جنسیت، آیین‌ها و حتی قدرت.

مجموعه موزه نزدیک به ۱۵ هزار اثر دارد؛ از صندل‌های مصر باستان گرفته تا کفش‌های پاشنه‌بلند قرمز و براق مدونا. ساختمان موزه را ریموند موریاما طراحی کرده و ظاهر آن یادآور یک جعبه کفش بزرگ است؛ طراحی‌ای که می‌توان آن را یک شوخی بصری هوشمندانه از موضوع موزه دانست.

وقتی ایو سن لورن در سال ۱۹۶۶ برای نخستین بار به مراکش سفر کرد، این شهر را بهشت رنگ و نور توصیف کرد. مراکش تأثیر عمیقی بر نگاه هنری و زبان بصری او گذاشت و بعدها بخشی از هویت طراحی‌هایش را شکل داد.

Musée Yves Saint Laurent Marrakech در سال ۲۰۱۷ در کنار باغ ماژورل افتتاح شد؛ همان باغی که سن لورن و پیر برژه در سال ۱۹۸۰ آن را از خطر تخریب نجات دادند. ساختمان موزه با طراحی Studio KO، حدود ۴ هزار مترمربع مساحت دارد و نمای آجری سفالی آن از بافت پارچه‌های درهم‌تنیده الهام گرفته است.

در نمایشگاه دائمی، حدود ۵۰ لباس از مجموعه ایو سن لورن با محوریت موضوعاتی مانند «مردانه-زنانه»، «سیاه»، «آفریقا و مراکش»، «باغ‌ها» و «هنر» به نمایش گذاشته می‌شوند.

Fashion and Textile Museum شاید در مقایسه با موزه‌های بزرگ‌تر این فهرست، گزینه‌ای کمترشناخته‌شده باشد؛ اما دقیقا همین ویژگی بخشی از جذابیت آن است. این موزه کوچک‌تر و متفاوت‌تر است و نمای ساختمان آن با رنگ‌های صورتی پررنگ و نارنجی، ظاهر کاملا متمایزی دارد.

موزه مد و پارچه در سال ۲۰۰۳ به دست طراح بریتانیایی زاندر رودز تأسیس شد و تنها موزه بریتانیا است که به‌طور اختصاصی به مد و طراحی پارچه معاصر اختصاص دارد.

این موزه برخلاف مجموعه‌های بزرگ که بر نمایش دائمی آثار تکیه دارند، برنامه‌ای متغیر از نمایشگاه‌ها را برگزار می‌کند و در بسیاری از آن‌ها به آثار پس از جنگ جهانی دوم و طراحی معاصر توجه بیشتری نشان می‌دهد.

موضوع نمایشگاه‌های آن طی سال‌ها گستره متنوعی داشته است؛ از تاریخ لباس شنا گرفته تا میراث مری کوانت. خیابان برموندزی نیز به یکی از بخش‌های فرهنگی جالب لندن تبدیل شده است و می‌توان بازدید از این موزه را با سر زدن به گالری‌ها و رستوران‌های اطراف ترکیب کرد.

پارچه‌ها و لباس‌های تاریخی معمولا بسیار ظریف و آسیب‌پذیر هستند. به همین دلیل، بیشتر موزه‌های مد نور محیط را پایین نگه می‌دارند تا از آثار محافظت کنند. در بسیاری از آن‌ها نیز عکاسی با فلش محدود یا ممنوع است، زیرا نور فلش می‌تواند به مرور زمان به ابریشم و رنگ‌های پارچه آسیب بزند.

اگر هنگام ورود چند دقیقه به چشم‌هایتان فرصت دهید تا با نور کم محیط سازگار شوند، جزئیات لباس‌ها را بهتر خواهید دید. همچنین کاتالوگ نمایشگاه‌های موزه‌هایی مانند Costume Institute و V&A خودشان کتاب‌هایی ارزشمند محسوب می‌شوند و می‌توانند یادگاری خوبی از سفر باشند. کاتالوگ موزه‌های مد از آن دسته سوغاتی‌هایی هستند که برخلاف بسیاری از یادگاری‌های سفر، به‌راحتی در چمدان جا می‌گیرند و احتمال آسیب دیدنشان نیز کم است.