روزی که پارتنون ویران شد؛ انفجاری که نماد آتن را به خاک کشید

پنج‌شنبه 17 اردیبهشت 1405 - 10:29
مطالعه 3 دقیقه
 آکروپلیس
در قرن هفدهم، انفجاری مهیب در آکروپولیس آتن بخش بزرگی از پارتنون را نابود کرد؛ حادثه‌ای که یکی از مهم‌ترین آثار تاریخ جهان را تغییر داد.

به نقل از greekreporter؛ در ۲۶ سپتامبر ۱۶۸۷، پارتنون در آکروپولیس آتن ضربه‌ای شدید خورد و بخشی از آن توسط فرانچسکو موروسینی، فرمانده ارتش ونیز، در جریان حمله به عثمانی‌ها در آتن، تخریب شد.

جنگ پانزده‌ساله «جنگ بزرگ ترک» که با هدف مقابله با گسترش امپراتوری عثمانی در اروپا شکل گرفت، شامل درگیری‌های کوچک‌تری از جمله جنگ مورئا میان ونیز و عثمانی‌ها بود. در این جنگ، به فرانچسکو موروسینی دستور داده شد آتن و آکروپولیس را از دست عثمانی‌ها خارج کند.

با وجود تخریب پیشین پروپیلا، نیروهای عثمانی آکروپولیس را مستحکم کرده و از پارتنون به‌عنوان انبار باروت استفاده می‌کردند؛ احتمالا با این تصور که موروسینی به این بنای تاریخی احترام گذاشته و آن را هدف حمله قرار نخواهد داد.

اما در روز جمعه، ۲۶ سپتامبر ۱۶۸۷، ساعت ۷ عصر، یک گلوله خمپاره ونیزی که از تپه فیلوپاپوس شلیک شد، به این انبار برخورد کرد. انفجار حاصل، بخش مرکزی بنا را منهدم کرد و دیوارهای تالار داخلی فرو ریخت. بسیاری از ستون‌ها نیز سقوط کردند و اجزایی مانند سرستون‌ها و تزئینات معماری به پایین ریختند.

در این انفجار حدود ۳۰۰ نفر کشته شدند و تکه‌های مرمر به اطراف پرتاب شد. همچنین آتش‌سوزی‌هایی به‌وجود آمد که بسیاری از خانه‌های اطراف را نابود کرد.

پس از آن، موروسینی از فرصت استفاده کرد تا مجسمه‌های باقی‌مانده را غارت کند که این اقدام به تخریب بیشتر انجامید. مجسمه‌هایی از پوسایدون و اسب‌های آتنا هنگام جدا کردن از نمای غربی بنا سقوط کردند و شکستند.

پارتنون می‌توانست کاملا نابود شود

در سال ۱۶۸۸، ونیزی‌ها برای جلوگیری از درگیری با نیروهای بزرگ عثمانی که در خالکیس تجمع کرده بودند، آتن را ترک کردند. در آن زمان حتی پیشنهاد شد که بقایای پارتنون و کل آکروپولیس منفجر شود تا به‌عنوان استحکامات نظامی مورد استفاده قرار نگیرد، اما خوشبختانه این ایده اجرا نشد.

پس از بازپس‌گیری آکروپولیس توسط عثمانی‌ها، آن‌ها از بقایای انفجار برای ساخت مسجدی کوچک در داخل پارتنون استفاده کردند. در یک‌ونیم قرن بعد، بخش‌هایی از این بنا برای مصالح ساختمانی و اشیای ارزشمند مورد غارت قرار گرفت.

پارتنون آتن؛ نمادی از تاریخ جهان

پارتنون، یکی از نمادین‌ترین بناهای تاریخ تمدن غرب، معبدی باستانی در آکروپولیس آتن در یونان است که در قرن پنجم پیش از میلاد به الهه آتنا تقدیم شد.

این بنا حدود ۲۵۰۰ سال است که بر فراز تپه آکروپولیس ایستاده است. کارشناسان معتقدند طراحی هوشمندانه آن باعث شده در برابر گذر زمان، طبیعت و حتی آسیب‌های انسانی مقاومت کند.

پارتنون به دستور پریکلس، سیاستمدار یونانی، ساخته شد و طراحی آن را معماران مشهور ایکتینوس و کالیکراتس و مجسمه‌ساز فیدیاس بر عهده داشتند. این بنا در زمان خود بزرگ‌ترین معبد به سبک دوریک بود.

برای دهه‌ها، مهندسان و معماران تلاش کرده‌اند راز ماندگاری این سازه را کشف کنند؛ بنایی که همچنان با شکوه بر فراز آتن ایستاده است.

این شاهکار معماری که تناسبات دقیق آن مفهوم کمال را تعریف می‌کند، قرن‌ها رازهای خود را حفظ کرده بود تا اینکه اخیرا برخی از جزئیات طراحی و ساخت آن توسط پژوهشگران آشکار شده است.

نظرات