آشنایی با رژیم غذایی مردم ترکیه

محبوبه حسنی
جمعه، ۶ شهریور ۱۳۹۴ ساعت ۱۴:۳۰
آشنایی با رژیم غذایی مردم ترکیه

رژیم غذایی پرچرب و شیرین کشور ترکیه، یکی از اشتهاآورترین برنامه‌های غذایی در سراسر جهان است. مردم این کشور به‌واسطه‌ی علاقه‌ی بسیاری که به غذاخوردن دارند، در بین ملت‌های دیگر کاملا شناخته شده هستند و هر منطقه‌ای از این کشور سبک غذایی خاص خودش را دارد. اگر به غذاهای ملل علاقه دارید یا برای تعطیلات بعدی، برای سفر به ترکیه برنامه‌ریزی کرده‌اید، با کجارو همراه باشید تا از رژیم غذایی ترکیه بیشتر بدانید.

turkey1

مردم ترکیه‌ به‌دلیل رژیم غذایی خود، مورد تحسین و ستایش جهانیان قرار گرفته‌اند. آن‌ها این برتری را مدیون طعم و عطر بی‌نظیر غذاها، تاریخچه‌ی غنی غذایی، تنوع و گوناگونی مواد تشکیل دهنده‌ی آن و رژیم غذایی متفاوت در هرمنطقه‌ی جغرافیایی، می‌دانند. به نظر می‌رسد عوامل مهمی چون تنوع محصولات کشاورزی ‌بومی، فعل و انفعالات بی‌شمار فرهنگی و تاریخی، آشپزخانه‌های به جا مانده از دوران سلجوقیان و امپراتوری عثمانی و همچنین شرایط آب و هوایی و جغرافیایی، تاثیری شگرف بر سبک پخت و پز و رژیم روزانه‌ی آن‌ها گذاشته است.

turkey2

در هنر آشپزی مردم ترکیه، پیشینه‌ای عمیق و طولانی وجود دارد که می‌توان از آن به‌عنوان مهم‌ترین دلیل تغییر رژیم آشپژی آن‌ها نام برد. شهرهایی از قبیل استانبول، بورسا و منطقه ازمیر فرهنگ غذایی و روش آشپزی خود را از امپراتوری عثمانی به ارث برده‌اند. رژیم غذایی ساکنان نواحی دریای مرمر، دریای اژه و مدیترانه سرشار از سبزیجات، گیاهان تازه و ماهی بوده و استفاده از روغن زیتون در غذاها جایگاه بسیار مهمی دارد. مردم حاشیه‌ی دریای سیاه، استفاده از ماهی، مخصوصا ماهی کولی (‌همسی) را به‌طور گسترده‌ای در رژیم غذایی روزانه‌ی خود قرار داده‌اند. زیستگاه ماهی کولی، آب‌های دریاه سیاه است و این غذا برگرفته از فرهنگ غذایی مردم بالکان و مردم اسلاوی بوده و همراه با ذرت سرو می‌شود.

turkey3

رژیم غذایی نواحی جنوب شرقی از جمله اروفا، گازیانتپ و آدانا به خاطر انواع کباب و دسرهای خمیری مانند باقلوا، کادایف و کوفته شهرت دارد. در آنتالیا غذاهای مخصوصی همچون کسیک، مانتی و گوزلمه از شهرت خاصی برخوردار است که نباید تجربه آن‌ها را در سفر به آنتالیا از دست بدهید. به‌دلیل حضور فرهنگ‌های گوناگون از کشورهای مختلف در استانبول، تقریبا در تمام نقاط این کلان‌شهر می‌توان انواع غذاهای بومی و غیربومی را امتحان کرد. به‌ویژه محله‌های بی اوقلو، سلطان احمد و کادی‌کوی را مناطق غذاهای بهشتی می‌نامند.

turkey5

کباب‌های ترکیه یک غذای کامل است و با روش‌های متنوعی پخته می‌شوند. برخی از این کباب‌های خوشمزه عبارت‌اند از کباب دنر (دنر کباب)، آدانا کباب، بورسا کباب، علی نازیک و اسکندر کباب. روش‌های پخت انواع کباب در کشور ترکیه با توجه به مواد اصلی تشکیل دهنده‌ی آن و همچنین نوع پخت، بسیار متفاوت و گوناگون است.

turkey6

مردم ترکیه این غذای لذیذ را  معمولا با برنج سفید، برنج بلغاری و سبزیجات میل می‌کنند. خاستگاه  کباب دنر متعلق به آسیای مرکزی است، جایی که مردم آن سرزمین به آن لول کباب می‌گفتند. همچنین از این کباب، در سفرنامه‌ی به جامانده از قرن ۱۸ نیز مطالبی نوشته شده است.

turkey7

توپ‌های گوشتی، یکی دیگر از غذاهای معروف مردم ترکیه‌ است که طرفداران بسیاری در سراسر این کشور دارد. مردم بومی ترکیه‌ به این غذای کاملا مغذی که از قرن ۱۳ وارد رژیم غذایی کشورشان شده است، کوفته نیز می‌گویند. جالب است بدانید این کلمه از فرهنگ لغات فارسی گرفته شده است. انواع مختلفی از توپ‌های گوشتی وجود دارد که روش پخت آن با توجه به مناطق مختلف جغرافیایی و آب و هوایی، متفاوت است. باید بدانید که بیش از ۲۰۰ نوع از توپ‌های گوشتی یا کوفته در کشور ترکیه پخته می‌شود.

turkey8

مواد اصلی تشکیل دهنده‌ی سوپ‌ و اکثر غذاهای آبکی کشور ترکیه، عموما از گوشت، سبزیجات و گیاهان خوراکی تشکیل می‌شود. به‌عنوان نمونه تاس‌کباب که یکی از مشهورترین و در عین حال پرطرفدارترین غذاها در رژیم این کشور است، با استفاده از گوشت، سیب‌زمینی، پیاز، گوجه، انواع ادویه‌ها و کمی هم روغن زیتون تهیه شده و همراه با نان محلی سرو می‌شود.

turkey9

بنابراین دقت در حفظ و استفاده‌ی بهینه از نان، که یکی از اقلام پرمصرف در سبد خانوار مردم ترکیه است، اهمیت ویژه‌ای دارد. کباب‌های ترکی، دنر کباب و کباب بادنجان، از شناخته‌ترین غذاهای ترکی در سطح جهان هستند.

turkey10

صبحانه یکی از مهم‌ترین وعده‌های غذایی مردم ترکیه است. در مناطق مختلف این کشور، به‌دلیل وجود رژیم‌های غذایی متفاوت، صبحانه‌ای مخصوص ذائقه‌ی مردم همان منطقه سرو می‌شود. اما ترکیبات اصلی این وعده‌ی مهم غذایی همچون چای، شیر، خامه، گوجه، خیار( استفاده از گوجه، خیار و سبزیجات ترجیحا در فصل تابستان صورت می‌گیرد)، فلفل سبز، تخم‌مرغ نیمرو یا آب‌پز، زیتون، عسل، مربا و کره در همه جا تقریبا یکسان و شبیه به هم است. تنها تفاوت‌هایی در نوع نان مصرفی، مثل نان تهیه شده از انواع غلاتی مانند گندم و ذرت، شیرینی کنجدی ترکی، پنیرهای محلی (البته بیشتر مردم از پنیر فتا استفاده می‌کنند) و چاشنی‌هایی که همراه غذای اصلی استفاده می‌شود وجود دارد. البته اکثر مردم ترکیه از نان تهیه شده توسط گندم سفید استفاده می‌کنند.

turkey-11

نوشیدن یک فنجان چای تازه دم برای صبحانه، نه‌تنها در ایران، بلکه در کشور ترکیه هم بسیار مهم و ضروری است. مردم ترکیه که با صادرکردن قهوه‌ی ترک به دیگر کشورها، خود را یکی از مدعیان تولید قهوه می‌دانند، صبحانه‌ی خود را با نوشیدن چایی خوش عطر شروع می‌کنند. آن‌ها معمولا هنگام صبحانه و در پایان یک روزکاری، از چای به‌عنوان یک نوشیدنی آرام‌بخش، استفاده می‌کنند. البته اگر شما توسط یکی از دوستان ترکیه‌ای خود به قهوه خانه دعوت شدید، مطمئن باشید که بلافاصله برای شما، چای سفارش خواهند داد.

turkey12

البته مطمئن باشید که پس از اتمام این وعده‌ی مهم غذایی، نوشیدن قهوه‌ی ترک، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به همان اندازه که خوردن صبحانه بسیار مهم است، مکان‌های بسیاری هم برای سرو آن در سراسر شهرهای کشور ترکیه وجود دارد. اگر در خیابان‌ها یا محله‌های این کشور، قدم بگذارید، خواهید دید که اغذیه فروشی‌های بسیاری برای مشتریان خود، صبحانه سرو می‌کنند.

turkey13

یکی از پرطرفدارترین خوراکی‌هایی که سر میز صبحانه‌ی مردم ترکیه دیده می‌شود، غذایی به نام بورک است. این غذا از کالباس، اسفناج، پیاز سرخ شده، سبزیجات، قارچ، پنیر پیتزا، خمیر یوفکا و روغن تهیه می‌شود. پس از مخلوط کردن مواد با یکدیگر و قرار دادن میان خمیر یوفکا، آن را به‌صورت رول پیچیده و درون روغن سرخ می‌کنند. یکشنبه برای مردم ترکیه یکی از ویژه‌ترین روزها است. تمام اعضای خانواده طبق سنتی که وارد فرهنگ این کشور شده است، در کنار میز صبحانه کنار هم جمع می‌شوند و زمان بیشتری را برای بودن با هم صرف می‌کنند تا از صبحانه‌ی مخصوص یک روز تعطیل لذت ببرند.

turkey14

لاح معجون، یک نان نازک و پهن است که آن را با لایه‌ای از گوشت قیمه شده می‌پوشانند و  معمولا با نوشیدنی به نام آیران (در واقع همان دوغ ما ایرانی‌ها است و در فصل تابستان به‌عنوان نوشیدنی‌ مناسب، در رژیم غذایی مردم ترکیه قرار گرفته است) سرو می‌شود.

turkey15

در رژیم غذایی مردم ترکیه بیش از ۳۰۰ نوع سوپ، وجود دارد و یکی از مواد اصلی تشکیل دهنده‌ی آن‌ها، ماست است. غذاهای دریایی و دل و روده‌ی حیواناتی که از گوشت آن‌ها تغذیه می‌کنند، در اغلب سوپ‌های ترکی استفاده می‌شود. اشکمبل چورباسی (نوع دیگری از سوپ)، برای رفع گیجی و ایجاد تمرکز، بهترین گزینه از دید مردم ترکیه است.

turkey16

سوپ ماست ترش و شیرین را هم می‌توان به‌عنوان پرطرفدارترین سوپ ترکی در سطح جهان نام برد. در این سوپ که ماست به‌عنوان ماده‌ی اصلی تشکیل دهنده مورد استفاده قرار می‌گیرد، تلفیق دو طعم متفاوت شیرین و شور، در نوع خود جالب و خارق‌العاده خواهد بود.

turkey17

یکی دیگر از غذاهایی که در رژیم غذایی مردم ترکیه جایگاه خاصی دارد، سوپ برنج و حبوبات است. مردم ترکیه‌ این سوپ را در کنار غذای اصلی قرار داده و به‌عنوان پیش غذا سرو می‌کنند. دلیل علاقه‌ی مردم ترکیه به خوردن این سوپ، وجود کربن و پروتئینی است که آن را به غذایی کاملا مغذی تبدیل کرده است. رستوران‌ها نیز از این سوپ به‌عنوان پیش غذای اصلی استفاده می‌کنند.

turkey18

ساکنان حاشیه‌ی دریای اژه (دریایی که دورتادور دریای مدیترانه قرار دارد و در بین شبه جزیره‌ی یونان و آناتولی جای گرفته است. این دریا از راه تنگه‌های داردانل و بسفر به دریای مرمر و دریای سیاه متصل می‌شود)، اولین مردمی بودند که در رژیم غذایی خود، روغن زیتون را به‌عنوان ماده‌ی اصلی غذاهای سرد، به‌کار بردند. مردم ترکیه نیز در بسیاری از انواع غذاهای خود، به‌ویژه دلمه، باربونیا پیلکی(نوعی سالاد تشکیل شده از لوبیای قرمز و روغن زیتون)، دنیز بروکلی (سالاد فصلی رازیانه) از روغن زیتون به‌عنوان ماده‌ی اصلی استفاده می‌کنند. البته برخی از این غذاها برای تمام ذائقه‌ها‌ مناسب نخواهد بود.

turkey27

همان طور که پیشتر اشاره کردیم، مردم ترکیه عاشق غذاخوردن و خوش‌طعم کردن غذاهای خود هستند. بیشتر وعده‌های غذایی‌، در یک خانه‌ی ترکیی شبیه یک میهمانی خواهد بود. اگر شما توسط یکی از دوستان ترکیه‌ای خود، به وعده‌ی صبحانه، ناهار یا شام دعوت شوید، با تنوعی از غذاهای لذیذ و اشتهاآور و مهمان‌نوازی صمیمانه‌ی دوست خود شگفت‌زده خواهید شد. دعوت کردن مهمان‌‌ها برای یک وعده غذایی، بخشی از فرهنگ و آداب سنتی در بین خانواده‌های ترکیه است. در پایان می‌توانید نام برخی از گونه‌های غذایی معروف ترکیه، نحوه و زمان سرو آن‌ها را مشاهده کنید:

turkey19

چوربالار (Çorbalar)

به انواعی از سوپ‌ها گفته می‌شود که عموما پیش از غذای اصلی سرو می‌شود. این سوپ‌ها بیشتر مناسب فصل زمستان است.

turkey21

مِزِلِر (Mezeler)

این غذا معمولا به‌صورت سرد سرو می‌شود، اشتهاآور بوده و داخل آن حتما روغن زیتون وجود دارد.

turkey20

دلمه و سارما (Dolma & Sarma)

همانند دلمه‌ی ایرانی‌ها برنج و گوشت شفته شده را داخل سبزیجاتی چون کاهو و کلم یا برگ مو می‌پیچیند.

turkey22

سالاتلار (Salatalar)

نام سالادهایی است که در مناطق مختلف به اشکال مختلف سرو می‌شود.

turkey23

پیدلر (Pideler)

نوعی نان پهن (مانند نان لواش) است که با پنیر، سبزیجات و گوشت سرو می‌شود.

turkey24

کباپلار (Kebaplar)

به انواع کباب‌ها از کباب تابه‌ای گرفته تا کباب‌های سیخی گفته می‌شود.

turkey25

بالیک وی دنیز ارونلری (Balık ve Deniz Ürünleri)

به ماهی و دیگر غذاهای دریایی نظیر میگو و ماهی مرکب گفته می‌شود.

turkey26

تاتلیلار (Tatlilar)

به انواع دسرهایی که از شیر تهیه شده تا دسرهای خمیری مانند باقلوا تاتلیلار می‌گویند. به نظر می‌رسد با سفر به ترکیه و دیدن این همه غذای خوشمزه و رنگارنگ، کمتر کسی بتواند از کنار آن‌ها به‌سادگی عبور کند. منبع: howtoistanbul

مطالب مرتبط:

    دیدگاه